Askerlik süresini altı aya indiren ve 65 maddeden oluşan Askeralma Kanunu teklifi meclise sunuldu. Yakın zamanda yasalaşması beklenen yeni askerlik sistemi maddeleri kapsamında yeni bedelli askerlik ücreti, askerlik süreleri, astsubay olma şartları, bakaya durumu, yoklama kaçağı, dövizli askerlik, celp dönemleriyle ilgili bilgiler ve diğer detaylar yer alıyor.

13 bölümden oluşan 65 maddelik yeni askerlik kanunu ile ilgili tam metne aşağıda yer alan bölümler üzerinden doğrudan ulaşabilirsiniz. Maddelerin ne anlama geldiğini gösteren ve daha anlaşılır olması için her maddenin sonuna madde gerekçelerini de ekledik. Çok arandığı için bir ipucu da verelim. Yedek astsubaylık ile ilgili detaylı bilgiler madde 62’de belirtilmiş.

NOT: Sayfanın en sonunda kanun teklifinin indirebileceğiniz PDF hali de yer almaktadır.

Yeni Askerlik Sistemi: 13 Bölümden Oluşan 65 Madde

Bölüm 1: Amaç, Kapsam ve Tanımlar
Bölüm 2: Genel Esaslar
Bölüm 3: Bedelli Askerlik
Bölüm 4: Öğretmenler, Emniyet Hizmetleri Sınıfı, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Mensupları ile Tabiplerin Askerlik Hizmeti
Bölüm 5: Yoklama, Celp ve Sevk
Bölüm 6: Muvazzaflık
Bölüm 7: Yurt Dışı Erteleme ve Dövizle Askerlik
Bölüm 8: Sağlanan Haklar ve Yaptırımlar
Bölüm 9: Askerlik Muafiyeti
Bölüm 10: Tazminat ve Tedaviye İlişkin Hükümler
Bölüm 11: Türk Silahlı Kuvvetlerinden Ayrılan Çeşitli Statüdeki Personel işlemleri
Bölüm 12: Yedeklik Dönemi
Bölüm 13: Çeşitli ve Son Hükümler

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam ve Tanımlar

Amaç

MADDE 1- (1) Bu Kanunun amacı, yükümlülük esasına göre silahaltına alınacakların yoklama, sınıflandırma, celp, sevk, erteleme, muafıyet, muvazzaflık, cezai’ yükümlülere yapılacak işlemler, Türk Silahlı Kuvvetlerinden çeşitli statülerde görev yaparken ayrılan personel dahil olmak üzere yedeklik dönemleri ile Türk Silahlı Kuvvetlerine çeşitli statülerde katılan personelin askerlik yükümlülüğünü yerine getirmiş sayılması ve bunlardan askerlik hizmetini tamamlamamış bulunanların işlemlerine ilişkin esas ve usulleri düzenlemektir.

Madde 1 GEREKÇE: Madde ile Kanunun amacı düzenlenmektedir.

Kapsam

MADDE 2- (1) Bu Kanun, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan her erkek için uygulanır.

Madde 2 GEREKÇE: Madde ile Kanunun amacı düzenlenmektedir.

Tanımlar

MADDE 3- (1) Bu Kanunun uygulanmasında;

  1. Askerlik çağı: Nüfus kayıtlanna göre her erkeğin yirmi yaşına girdiği yılın ocak ayının birinci gününden başlayan ve kırkbir yaşına girdiği yılın ocak ayının birinci gününde biten süreyi,
  2. Askerlik hizmeti: Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 72 nci maddesine göre her Türkün hak ve ödevi olan vatan hizmetinin bu Kanun esaslarına göre yerine getirilmesini,
  3. Askerlik şubesi: Yükümlülerin nüfusuna kayıtlı bulundukları yer askerlik şubesini, ç) Bakanlık: Milli Savunma Bakanlığını,
  4. Bakaya: Sevke tabi olduğu halde sevkini yaptırmayanlar ile sevk edildiği birliğe katılmayanları,
  5. Bedelli askerlik: Kanunda belirtilen yararlanma şartlarını taşımak kaydıyla bedelli askerliğe seçilenlerin belirlenen bedeli ödemesi ve temel askerlik eğitimi yapması şartı ile yerine getirilen askerlik hizmetini,
  6. Celp ve sevk: Yükümlülerin silahaltına alınmak üzere çağrılması ve birliklerine gönderilmesini,
  7. Çok vatandaşlık: Türk vatandaşının aynı anda birden çok vatandaşlığa sahip olmasını,

ğ) Dövizle askerlik: Yurt dışında bulunan vatandaşlanmızdan bu Kanunda belirtilen usul ve esasları yerine getirenlerin askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılmalarını,

  1. Er: ihtiyaçları Devlet tarafından üstlenilen rütbesiz asker kişileri,

1) Erbaş: ihtiyaçları Devlet tarafından üstlenilen onbaşı ve çavuş rütbelerini haiz asker

kişileri,

  1. Erteleme: Bu Kanunda yazılı nedenlerle askerlik hizmetine alimin geçici süreyle geri bırakılmasını,
  2. Firar: Kıtasından veya görevi icabı bulunmak zorunda olduğu yerden izinsiz olarak altı günden fazla uzaklaşmayı,
  3. Geçici terhis: Kanuni bir mazerete dayalı olarak askerlik hizmet süresinin geçici olarak durdurulmasını,

1) Geç iltihak bakayası: Sevkini yaptırdığı halde kendisine tanınan yol süresi dışında birliğine katılanları,

nı) Hava değişimi/izin tecavüzü: Kıtasından veya görevini yapmakta olduğu yerden izin, istirahat veya hava değişimi alarak ayrılanlardan, dönmeye mecbur bulundukları günden itibaren altı gün içerisinde özürsüz olarak gelmemeyi,

  1. Hizmet süresi: Bu Kanunda belirtilen muvazzaf askerlik sürelerini,
  2. Muafiyet: Bu Kanunda yazılı nedenlerle askerlik hizmetinin yerine getirilmemesini, ö) Muvazzaf: Askerlik hizmetini yerine getirmek üzere silahaltına alınanları,
  3. Muvazzaflık dönemi: Yükümlünün sevk belgesinde yazılı sevk tarihi ile başlayıp, terhis tarihine kadar geçen süreyi,
  4. Noksan hizmetli: Tabi olduğu muvazzaflık süresinden eksik hizmet yaptığı tespit edilenleri,
  5. Sağlık kararı: Yükümlülerin askerliğe elverişli olup olmadıkları hakkında tek hekim veya sağlık kurullarınca verilen kararı,

ş) Sağlık kurulu: Sağlık Bakanlığınca belirlenen sağlık raporu vermeye yetkili sağlık kuruluşları bünyesinde oluşturulan heyeti,

  1. Saklı: Yirmi yaşına girmiş oldukları halde isimlerini nüfus kayıtlarına geçirmemiş bulunanları,
  2. Sefer görev emri: Sefer görevi verilen yedek personelin seferberlik ve savaş halinde nereye gideceğini, ne kadar zaman içinde birliğine katılacağını ve katılacağı birliğin seferberlik numarasını bildiren belgeyi,

ü) Silahaltı davetiyesi: Barışta manevra, tatbikat, atış ve konferanslar gibi öğretim ve eğitim maksadıyla silahaltına alınacak personelle araçların çağrılmasına ilişkin belgeyi,

  1. Sınıflandırma: Yükümlülerin; sağlık durumları, öğrenimleri, meslekleri, fiziki yetenekleri ve Bakanlıkça tespit edilecek diğer niteliklerinin bilgi sistemi ortamında değerlendirilmesini,
  2. Temel askerlik eğitimi: Silahaltına alınan yükümlülere sınıf farkı gözetmeksizin bedenen ve ruhen askerlik hizmetine hazırlayıcı temel bilgi, beceri ve alışkanlıkları kazandırmak amacıyla verilen ve süresi Bakanlıkça belirlenen eğitimi,
  3. Terhis: Muvazzaflık hizmet süresini tamamlayan veya tamamlamış kabul edilen yükümlülerin, yedeklik döneminde silahaltına alınıp hizmetine ihtiyaç kalmayanlar ile özel kanunlarla Türk Silahlı Kuvvetlerine katılan ve resmi bir kıyafet taşıyan kişilerin çeşitli nedenlerle Türk Silahlı Kuvvetlerinden ayrılmalarını,
  4. aa) Yedek astsubay: Yedek astsubay adaylarından öğrenimini müteakip astsubay astçavuş nasbedilenleri,
  5. bb) Yedek astsubay adayı: Yapılan seçim ve sınıflandırma sonucu yedek astsubay statüsüne ayrılanlardan, astsubay astçavuş nasbedilinceye kadar geçen dönemde bulunan yükümlüleri,
  6. cc) Yedek astsubay aday adayı: İki veya üç yıl süreli yükseköğretim kurumlarından mezun olanlar ve bunların yetkili makamlarca dengi olduğu kabul edilen yurt dışı öğrenim kurumu mezunları ile dört yıl ve daha fazla süreli yükseköğretim kurumlarından mezun olanlar ve bunların yetkili makamlarca dengi olduğu kabul edilen yurt dışı öğrenim kurumu mezunlarından istekli olan yükümlüleri,

çç) Yedek personel: Bu Kanun hükümlerine göre askerlik hizmetini yerine getirenler ile yerine getirmiş sayılanları,

  1. dd) Yedek subay: Yedek subay adaylarından öğrenimini müteakip asteğmen nasbedilenleri,
  2. ee) Yedek subay adayı: Yapılan seçim ve sınıflandırma sonucu yedek subay statüsüne ayrılanlardan, asteğmen nasbedilinceye kadar geçen dönemde bulunan yükümlüleri,
  3. ft) Yedek subay aday adayı: Dört yıl ve daha fazla süreli yükseköğretim kurumlarından mezun olanlar ile yetkili makamlarca dengi olduğu kabul edilen yurt dışı öğrenim kurumu mezunu olan yükümlüleri,
  4. gg) Yedeklik dönemi: Muvazzaflık döneminin bitiminden askerlik çağının sonuna kadar olan süreyi,

ğğ) Yedeklik hizmeti: Yedek personelin, yedeklik dönemi içerisinde ihtiyaç duyulduğunda silahaltına alınarak yerine getirdiği askerlik hizmetini,

  1. hh) Yoklama: Yükümlülerin sağlık muayenelerinin yapılarak askerliğe elverişli olup olmadıkları, öğrenim durumları, meslekleri ve niteliklerinin tespitini,

ıı) Yoklama dönemi: Askerlik çağının başlangıcından muvazzaflık hizmetinin başlangıç tarihine kadar geçen süreyi,

  1. ii) Yoklama kaçağı: Tabi olduğu yoklama yılı içerisinde yoklamasını yaptırmayanlan, jj) Yükümlü: Askerlik hizmetini bu Kanun hükümleri gereğince yerine getirmek veya yerine getirmiş sayılmak zorunda olan erkek Türk vatandaşını,

ifade eder.

Madde 3 GEREKÇE: Madde ile Kanunun amacı düzenlenmektedir.

İKİNCİ BÖLÜM
Genel Esaslar

Askerlik yükümlülüğü

MADDE 4- (1) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan her erkek askerlik hizmeti yapmaya mecburdur.

  • Askerlik hizmeti bu Kanun hükümlerine göre yedek subay, yedek astsubay, erbaş ve er olarak yerine getirilir.
  • Askeralma işlemleri Bakanlıkça yürütülür.
  • Savaş veya savaşı gerektirecek bir durumun baş göstermesi halinde, bu Kanuna tabi yükümlülerin askerlik hizmetini yerine getirmek üzere silahaltına alınmalarının esasları Cumhurbaşkanı tarafından belirlenir.

Madde 4 GEREKÇE: Madde ile kimlerin askerlik hizmeti yükümlülüğü bulunduğu, askeralma faaliyetlerinin Milli Savunma Bakanlığınca yürütüleceği ve Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaçları doğrultusunda askerlik hizmetinin yedek subay, yedek astsubay ve erbaş ve er statüsünde yerine getirilmesi amaçlanmıştır.

Askerlik çağı ve hizmet süresi

MADDE 5- (1) Askerlik çağı; yoklama, muvazzaflık ve yedeklik olmak üzere üç döneme ayrılır.

  • Hizmet süresi; erbaş ve erler için altı ay, yedek subay ve yedek astsubaylar için on iki aydır. Askerlik hizmet sürelerini, ihtiyaca göre bir katına kadar artırmaya veya yarısına kadar azaltmaya Cumhurbaşkanınca karar verilebilir.
  • Erbaş ve erlerden istekli olanlar, sıralı disiplin amirlerinin olumlu değerlendirmesi ile terhise hak kazandığı tarihten itibaren Bakanlıkça uygun görülecek sayıda ve altı ay süre ile sınırlı olmak üzere bu Kanun hükümlerine göre askerlik hizmetlerine devam eder ve bu sürenin sonunda terhis edilir. Bu şekilde askerlik hizmetine devam edenlerin vazgeçme talepleri kabul edilmez. Bunlar hakkında muvazzaflık dönemi için askerlik hizmetinden sayılmayan sürelere ilişkin hükümler uygulanmaz. Bu yükümlüler hakkında ilk altı aylık hizmet süresi için ayrı, diğer altı aylık hizmet süresi için ayrı terhis belgesi tanzim edilir.
  • Üçüncü fıkra kapsamında askerlik hizmetine devam edenlerin sayı, istek, tercih durumları ve özlük hakları bu Kanun hükümlerine uygun olarak ilgili kuvvet komutanlıklan tarafından yürütülür.
  • Askerlik hizmetine devam etmek için müracaat edenlerde aşağıdaki nitelikler aranır:
  1. Kamusal hakları kullanmaktan yoksun bırakılmamış olmak.
  • Cezaları ertelenmiş, seçenek yaptınmlardan birisine çevrilmiş, genel ya da özel af kanunları kapsamına girmiş veya haklarında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş olsa dahi;

1) Devletin güvenliğine karşı işlenen suçlar, halkı askerlikten soğutmak, Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Devletin kurum ve organların’ aşağılama ile zimmet, irtikâp, iftira, rüşvet, hırsızlık, dolandıncılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, yalan tanıklık, yalan yere yemin, suç uydurma, cinsel saldırı, cinsel taciz, kişiyi hürriyetinden yoksun bırakmak, fuhuş, gayri tabii mukarenet, hileli iflas gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyet kırıcı suçlar ile kaçakçılık, ihaleye fesat kanştırma, Devlet sırlarını açığa vurma suçlarından,

  • Firar, amir veya üste fiilen taarruz, emre itaatsizlikte ısrar, üste hakaret, mukavemet, fesat ve isyan suçlarından,
  • 22/5/1930 tarihli ve 1632 sayılı Askeri Ceza Kanununun 148 inci maddesinde belirtilen suçlardan,

birisinden mahküm olmamak.

  1. Taksirli suçlar hariç olmak üzere bir suçtan bir ay veya daha fazla hapis cezası ile mahküm olmamak.

ç) Milli güvenlik kurulunca devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı bulunmamak.

  1. Terör örgütleriyle eylem birliği içerisinde olmamış, bu örgütlere yardım etmemiş, kamu imkan ve kaynaklarını bu örgütleri desteklemeye yönelik kullanmamış ya da kullandırrnamış, bu örgütlerin propagandasını yapmamış olmak.
  2. Arşiv araştırması olumlu sonuçlanmış olmak.
  3. Birlik Komutanlığınca hakkında olumlu nitelik belgesi doldurulmuş olmak.

(6) Üçüncü fıkra kapsamında askerlik hizmetine devam edenlerden;

  1. Disiplinsizlik ve ahlaki durum nedeniyle sıralı disiplin amirlerinin her türlü bilgi ve belgeye dayanarak düzenleyeceği nitelik belgesine göre askerlik hizmetine devam etmesi uygun görülmeyenler,
  2. Hizmetlerinde yetersiz ve başarısız oldukları sıralı disiplin amirlerinin her türlü bilgi ve belgeye dayanarak düzenleyeceği nitelik belgesi ile anlaşılanlar,
  3. e) Yetkili sağlık kurullarınca bu süre içerisinde hakkında “askerliğe elverişli değildir” kararla sağlık raporu düzenlenmiş olanlar ile herhangi bir nedenle verilen istirahat veya hava değişimi süreleri toplamı yirmi günü geçenler,

ç) Yasa dışı siyasi, yıkıcı ve bölücü faaliyetlerde bulunanlar ile tutum ve davranışlarıyla bu görüşleri benimsediği tespit edilenler,

  1. Herhangi bir suç sebebiyle on günden fazla tutuklu kalanlar,
  2. Bu maddenin beşinci fıkrasında belirtilen suçlardan hakkında mahkumiyet kararı göreve başladıktan sonra kesinleşenler,

asgari tabur komutanı ve eşiti askeri kurum amirince (Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanlıklarında eşiti) terhis edilir.

(7) Üçüncü fıkra kapsamında askerlik hizmetine devam edenlere bu görevlerinin devamı süresince, net asgari ücretten az olmamak üzere, 23/2/1961 sayılı ve 257 sayılı Er ve Erbaş Harçlıkları Kanunu hükümlerine göre harçlık ödenir.

(8) Yedek subay ve yedek astsubay yetiştirme süreleri Bakanlıkça belirlenir.

(9) Askerlik hizmeti, askere ilk sevk sırasında verilen sevk belgesinde yazılı sevk tarihinde başlar. Belirtilen sürelerden fazla askerlik yapanların fazla hizmetleri, askerlik çağının sonundan iki kat olarak düşülür.

(10) Askerlik çağı, Cumhurbaşkanınca beş yıla kadar uzatılabilir veya kısaltılabilir.

(11) Bu Kanunda tespit edilen esaslar dışında muvazzaflık hizmetini yapmadıkça veya yapmış sayılmadıkça hiçbir yükümlü askerlik çağı dışına çıkarılamaz.

Madde 5 GEREKÇE: Askerlik çağının dönemleri, statülere göre askerlik hizmet süreleri ve muvazzaflık hizmet süresinin başlangıç tarihinin, askerlik çağı süresinin uzatılması ve kısaltılması, muvazzaflık hizmet süresinin uzatılması ile yedek subay ve yedek astsubay yetiştirme sürelerini tespit etmeye yetkili makamların ve istekli erbaş ve erlerin ilave altı ay süreyle hizmete devamına ilişkin usul ve esasların belirlenmesi amaçlanmıştır.

İhtiyacın tespiti ve tahsisi

MADDE 6- (1) Genelkurmay Başkanlığı, Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaç miktarını ve tahsis oranını Bakanlığa bildirir. Bakanlıkça ihtiyaç miktarı ve oranlarına göre tahsis yapılır.

MADDE 6 GEREKÇE: Her yıl silahaltına alınacak yükümlü kaynağının ve ihtiyacın tespiti ile kaynağın kuvvet komutanliklarına hangi oranlarda tahsisinin yapılacağına ilişkin yetkili makamların belirlenmesi amaçlanmıştır.

Yedek subay seçimi

MADDE 7- (1) Dört yıl veya daha fazla süreli yükseköğretim kurumlarından mezun olanlar ile yetkili makamlarca dengi olduğu kabul edilen yurt dışı öğrenim kurumu mezunu olanlardan, Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaç miktarı yedek subay adayı olarak ayrılır. Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaç duyduğu yedek subay miktanndan fazla olan yükümlülerden; istekli olanlardan ihtiyaç miktarı kadarı askerlik hizmetini yedek astsubay, diğerleri erbaş ve er olarak yerine getirir.

(2) Yükümlülerin yedek subay adayı statüsüne ayrılmasında öncelikle Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyacı olmak üzere yükümlülerin istekleri de dikkate alınır.

MADDE 7 GEREKÇE: Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaç duyduğu yedek subay seçimine ilişkin niteliklerin belirlenmesi ve yedek subay seçilemeyenlerden istekli olanların ihtiyaç miktarı kadarının yedek astsubay olarak, diğerlerinin ise erbaş ve er statüsünde askerlik hizmetini yerine getirmesi amaçlanmıştır. Yedek subay seçiminde önceliğin Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyacı olduğu, bunun yanında yükümlü taleplerinin de dikkate alınacağı düzenlenmiştir.

Yedek astsubay seçimi

MADDE 8- (1) Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyacı kadar yedek astsubay adayları;

  1. İki veya üç yıl süreli yükseköğretim kurumlarından mezun olanlar ile yetkili makamlarca dengi olduğu kabul edilen yurt dışı öğrenim kurumu mezunu olanlar,
  2. Dört yıl ve daha fazla süreli yükseköğretim kurumlarından mezun olanlar ile yetkili makamlarca dengi olduğu kabul edilen yurt dışı öğrenim kurumu mezunlarından istekli olanlar,

arasından seçilir. Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaç duyduğu yedek astsubay miktanndan fazla olan yükümlüler askerlik hizmetini erbaş ve er olarak yerine getirir.

(2) Yükümlülerin yedek astsubay adayı statüsüne ayrılmasında öncelikle Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyacı olmak üzere yükümlülerin istekleri de dikkate alınır.

MADDE 8 GEREKÇE:Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaç duyduğu yedek astsubayların seçimine ait nitelikler belirlenmesi ve yedek astsubay seçilemeyenlerin erbaş ve er statüsünde askerlik hizmetini yerine getirmesi amaçlanmıştır. Yedek astsubay seçiminde önceliğin Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyacı olduğu, bunun yanında yükümlü taleplerinin de dikkate alınacağı düzenlenmiştir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Bedelli Askerlik

Bedelli askerlik

MADDE 9- (1) İstekli olanlardan Bakanlıkça belirlenecek sayıda yükümlü 240.000 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak bedel miktarını silahaltına alınmadan önce Bakanlıkça belirlenecek sürede peşin ödemeleri ve bir aylık temel askerlik eğitimini tamamlamaları halinde askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılırlar.

  • İstekli miktarının, bedelli askerlikten yararlandırılacak miktardan fazla olması halinde, bedel ödemeye istekli olanlar kura ile seçilir. İstekli miktarının yararlandırılacak miktardan az olması durumunda kura çekimi yapılmadan tüm istekliler bedelli askerlik hizmeti için seçilir. Yararlanma şartlarını haiz olanlar yasal erteleme hakları devam ettiği sürece seçime tabi tutulur. Bedelli askerlikten yararlanma hakkı elde edip de vazgeçenlere yeni bir hak verilmez.
  • Bu uygulama kapsamında tahsil edilen tutarlar genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere Bakanlık merkez muhasebe birimi hesabına yatırılır.
  • Bedel ödenmesi ve uygulamaya ilişkin esaslar Bakanlıkça belirlenir.
  • Bu madde kapsamında sevke tabi olanlardan katılmayarak bakaya kalanlar ile aynı celpte sevke tabi tutulan emsallerinin terhise hak kazanacağı tarihe kadar katılmayanlar kapsam dışına çıkanlarak erbaş ve er statüsünde askerlik hizmetleri tamamlatılır. Kapsam dışına çıkartılanlara talepleri halinde geri ödeme yapılır.
  • Bedelli askerlik hizmetinden; fiili askerlik hizmetine başlayanlar, bakaya durumunda bulunanlar ve yoklamasının yapıldığı tarihte yoklama kaçağı veya saklı olanlar yararlanamazlar.
  • Seferberlik ve savaş halinde bu madde hükümleri uygulanmaz.

MADDE 9 GEREKÇE: Fiili askerlik hizmetine başlamamak, bakaya durumunda bulunmamak ve yoklamasının yapıldığı tarihte yoklama kaçağı veya saklı olmamak şartıyla, istekli olanlardan Bakanlıkça belirlenecek sayıda yükümlünün öngörülen bedel miktarını ödemeleri ve bir aylık temel askerlik eğitimini tamamlamalan halinde askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılması öngörülmüştür.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Öğretmenler, Emniyet Hizmetleri Sınıfı, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Mensupları ile Tabiplerin Askerlik Hizmeti

Öğretmenlerin askerlik hizmeti

MADDE 10- (1) Milli Eğitim Bakanlığının ihtiyaç göstermesi ve Bakanlığın uygun görmesi üzerine, yedek subay aday adayı olarak silahaltına alınacaklardan, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından öğretmen mesleğini fiilen icra edenler arasından bildirilenler, temel askerlik eğitimini takiben Milli Eğitim Bakanlığı emrine verilirler.

  • Birinci fıkra uyarınca öğretmen olarak ayrılan ve göreve başlayan yükümlülere, 27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununda asteğmenler için tespit edilen aylık, ödenek, yardım ve tazminatlar Milli Eğitim Bakanlığı’nca ödenir.
  • Bu yükümlüler; öğretmenlik görevleri sırasında resmi elbise giyemezler, emsali yedek subaylar kadar hizmet yaparlar, hizmetleri askerlik şubelerinden sevk tarihinde başlar, görev yerleri Milli Eğitim Bakanlığınca belirlenir, hizmetleri sonunda asteğmen olarak terhis edilirler, bu görevleri sırasında usulüne göre öğretmenlik mesleği ile ilişkileri kesilenler kalan hizmetlerini er olarak tamamlamak üzere kıtalara sevk edilirler ve Milli Eğitim Bakanlığı ile de ilişikleri kesilir.
  • Milli Eğitim Bakanlığı emrine verilenler hakkında firar, hava değişimi/izin tecavüzü, yoklama kaçağı, bakaya ve geç iltihak suretiyle bakaya kalmak suçlarına ilişkin 1632 sayılı Kanun ile kısa süreli kaçma ve izin süresini geçirme disiplinsizliklerine ilişkin 31/1/2013 tarihli ve 6413 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Kanunu hükümleri uygulanır.
  • Seferberlik ve savaş halinde bu madde hükümleri uygulanmaz.

MADDE 10 GEREKÇE: Milli Eğitim Bakanlığının göstereceği ihtiyacın Milli’ Savunma Bakanlığınca uygun görülmesi halinde, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından öğretmen mesleğini fiilen icra edenler arasından bildirilen yükümlülerin temel askerlik eğitimini takiben Milli Eğitim Bakanlığı emrine verilmesi amaçlanmıştır.

Emniyet Hizmetleri sınıfı mensuplarının askerlik hizmeti

MADDE 11- (1) Emniyet, Teşkilatı kadrolarında kadro ve/veya rütbeleri ile ilişkisi devam eden Emniyet Hizmetleri Sınıfına mensup personel ile polis eğitim ve öğretim kurumlarında öğrenim görenler veya bu kurumların giriş sınavlannı kazananlardan askerlik hizmetini yapmamış olanların her türlü askerlik işlemleri ertelenir.

  • Birinci fıkra kapsamındakilerden, Emniyet Hizmetleri Sımfında on yıllık hizmet süresini, kamu görevinden sayılmayacak haller hariç olmak üzere tamamlayanlar askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılır. Geçici süreli görevlendirmeler, yurt dışı misyon koruma, yurt dışında eğitim ve diğer görevler sebebiyle geçirilen süreler de on yıllık hizmet süresinin hesabında dikkate alınır. Bu yükümlüler ile ilgili bilgiler, İçişleri Bakanlığınca Bakanlığa
  • On yıllık süre, birinci fıkra kapsamındaki eğitim ve öğretim kurumlarından mezun olarak fiilen göreve başlanılan tarihte başlar. On yıllık süreyi tamamlamadan herhangi bir nedenle Emniyet Hizmetleri Sınıfindan ayrılan, başka kuruma nakledilen veya bu süre içinde meslekten ilişiği kesilen personel, bu Kanun hükümlerine göre askerlik hizmetini yerine
  • Fiili askerlik hizmeti başladıktan sonra birinci fıkra kapsamındaki eğitim ve öğretim kurumlarında öğrenim hakkı elde edenler tabi oldukları askerlik hizmet süresini tamamlamak zorundadır.
  • Seferberlik ve savaş halinde bu madde hükümleri uygulanmaz.

MADDE 11 GEREKÇE: Emniyet teşkilatı kadrolarındaki Emniyet Hizmetleri Sınıfina mensup personel ile polis eğitim ve öğretim kurumlarında öğrenim görenler veya bu kurumların giriş sınavlarını kazananların her türlü askerlik işlemlerinin ertelenmesi ve Emniyet Hizmetleri Sınıfında on yıllık hizmet süresini tamamlayantarın askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılması amaçlanmıştır.

Jandarma Genel Komutanlığı ile Sahil Güvenlik Komutanlığı mensuplarının askerlik hizmeti

MADDE 12- (1) Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisinde veya Jandarma Genel Komutanlığı ile Sahil Güvenlik Komutanlığı adına üniversite, fakülte veya yüksekokullar ile meslek yüksekokullarında öğrenim görenler veya bu kurumların giriş sınavlarını kazananlardan askerlik hizmetini yapmamış olanların her türlü askerlik işlemleri ertelenir.

  • Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı kadrolarında görevli muvazzaf ve sözleşmeli subay veya astsubaylar ile uzman erbaş ve sözleşmeli erbaş ve erlerin hizmette geçirdikleri sürelerin görevlerinden ayrıldıktan ve ilişikleri kesildikten sonra askerlik yükümlülüğünden sayılmasına ilişkin 48 inci madde hükümleri uygulanır.
  • Görevlerinden ayrılan veya ilişikleri kesilen uzman jandarmaların hizmette geçirdikleri sürelerin tamamı askerlik hizmetinden sayılır. Sayılan hizmet süresi erbaş ve erlerin tabi olduğu hizmet süresini karşılayanlar askerlik hizmetini yapmış sayılır. Hizmet süresini karşılamayanların eksik kalan süreleri, erbaş ve erlerin tabi olduğu hizmet süresi esas alınarak, bu Kanun hükümlerine göre erbaş ve er olarak tamamlatılır.
  • Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisinden veya Jandarma Genel Komutanlığı ile Sahil Güvenlik Komutanlığı adına okudukları üniversite, fakülte veya yüksekokullar ile meslek yüksekokullarından ilişiği kesilenlerin bu okullarda okudukları sürelerin askerlik hizmetinden sayılmasına ilişkin sürelerinin hesabında 46 ncı madde hükümleri uygulanır.

MADDE 12 GEREKÇE: Madde ile, Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisinde veya Jandarma Genel Komutanlığı ile Sahil Güvenlik Komutanlığı adına üniversite, fakülte veya yüksekokullar ile meslek yüksekokullannda öğrenim görenler veya bu kurumların giriş sınavlarına kazananlardan askerlik hizmetini yapmamış olanların askerlik istemlerinin ertelenmesine ve Jandarma Genel Komutanlığı ile Sahil Güvenlik Komutanlığı mensuplarının hizmette geçirdikleri sürelerin görevlerinden ayrıldıktan ve ilişikleri kesildikten sonra askerlik yükümlülüğünden sayılmasına ilişkin esasların belirlenmesi amaçlanmıştır

Tabiplerin askerlik hizmeti

MADDE 13- (1) Bakanlık ile Sağlık Bakanlığınca her celp döneminde müştereken belirlenen yer ve miktarda yedek subay aday adayı olarak silahaltına alınacak tabipler temel askerlik eğitimini takiben Devlet hizmeti yükümlülüğünü yapmak üzere Sağlık Bakanlığı emrine verilir ve bu yükümlülüğü yerine getirinceye kadar geçici terhis edilir. Bunların her türlü özlük işleri Devlet hizmeti yükümlülüğünün devamı süresince Sağlık Bakanlığınca yürütülür. Bunlardan usulüne uygun olarak Devlet hizmeti yükümlülüğünü yerine getirdikleri Sağlık Bakanlığınca Bakanlığa bildirilenler askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılır ve asteğmen olarak terhis edilir. Sağlık Bakanlığındaki bu görevleri sırasında usulüne göre tabiplik mesleği ile ilişkileri kesilenler kalan hizmetlerini er olarak tamamlamak üzere Sağlık Bakanlığı ile ilişikleri kesilerek Bakanlığa bildirilir. Devlet hizmeti yükümlülüğünü usulüne uygun olarak tamamlamayanlar hakkında 35 inci madde hükümleri uygulanır. Noksan hizmetin hesabında Devlet hizmeti yükümlülüğünde geçen süre dikkate alınmaz.

  • Bakanlık ile Sağlık Bakanlığınca her celp döneminde müştereken belirlenen yer ve miktarda askerlik hizmetini yedek subay olarak yerine getiren tabipler Devlet hizmeti yükümlülüğünü tamamlamış sayılır.
  • Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlık ile Sağlık Bakanlığınca müştereken belirlenir.
  • Seferberlik ve savaş halinde bu madde hükümleri uygulanmaz.

MADDE 13 GEREKÇE: Milli Savunma Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığınca her celp döneminde müştereken belirlenen yerlerde ve belirlenen miktarda; askerlik hizmetini yedek subay olarak yerine getiren tabiplerin Devlet hizmeti yükümlülüğünü tamamlamış sayılmaları ve temel askerlik eğitimini takiben Sağlık Bakanlığı kadrolarında Devlet hizmeti yükümlülüğünü tamamlayan tabiplerin ise askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılmaları amaçlanmıştır.

BEŞİNCİ BÖLÜM
Yoklama, Celp ve Sevk

Yoklamanın genel esasları

MADDE 14-

(1) Askerlik çağına gireceklerin kimlik bilgileri elektronik ortamda İçişleri Bakanlığından alınır.

(2) Askerlik çağına girenler ile bunlarla işleme tabi daha yaşlı doğumluların yoklaması, her yıl 1 Ocak günü başlar ve o yılın 31 Aralık (dahil) gününe kadar devam eder.

  • Askerlik çağına girmeden önce yaşları değişenlerin yoklamaları, değişen yaşlarına göre yapılır.
  • Askerlik çağına girdikten sonra yapılan yaş değişiklikleri, askerlik işlemlerinde dikkate alınmaz. Ancak kendi isteği dışındaki mahkeme kararına istinaden resen yapılan yaş değişiklikleri kabul edilir.

MADDE 14 GEREKÇE: Askerlik çağına gireceklerin kimlik bilgilerinin elektronik ortamda İçişleri Bakanlığından alınması, yükümlülerin yoklamaların her yıl ne zaman yapılacağı ile askerlik çağına girmeden önce veya girdikten sonra yapılacak yaş değişikliklerine ne işlem yapılacağı açıklanmıştır.

Sağlık muayene ve onay işlemleri

MADDE 15- (1) Yükümlülerin sağlık muayeneleri Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliğinde belirtilen usul ve esaslara göre yapılır.

  • Sağlık muayeneleri; öncelikle yükümlünün kayıtlı olduğu aile hekimi, yoksa müracaat ettiği askerlik şubesine en yakın resmi sağlık kuruluşundaki hekim tarafindan yapılır. Aile hekimlerince veya resmi sağlık kuruluşunca hakkında karar verilmeyenler Sağlık Bakanlığınca belirlenen en yakın yetkili sağlık kurullarına sevk edilir.
  • Askerliğe elverişli olup olmadıklarının tespiti için memuriyet mahalli dışındaki Sağlık Bakanlığınca belirlenen yetkili sağlık kurullarına gönderilmelerinde zaruret görülenlerin harcırah’, 10/2/1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu hükümlerine göre ödenir.
  • Yapılacak sağlık muayenelerinden herhangi bir ücret veya katkı payı alınmaz.
  • Yükümlüler hakkında verilecek ertesi yıla bırakma, sevk geciktirmesi veya askerliğe elverişli değildir kararlı sağlık raporlarını tanzim etmeye yetkili makam, Sağlık Bakanlığınca belirlenen yetkili sağlık kuruluşunun sağlık kuruludur.
  • Askerliğe elverişli değildir kararlı sağlık kurulu raporları, Bakanlığın onayını müteakip kesinleşir.
  • Yurt dışında yaşayan yükümlülerin sağlık muayeneleri Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliğinde belirtilen esaslara göre yapılır.
  • Askerlik şubelerince engel durumunu bildirir geçerli sağlık raporu olanların raporları, askerliğe elverişli olup olmadıklarının tespiti için Bakanlığa gönderilir. Bakanlıkça bu raporlar Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliğinde belirtilen esaslara göre onaylanır.
  Tüm Detaylar: Yeni Sistemde Askerlik Tecil İşlemleri

MADDE 15 GEREKÇE: Yükümlülerin sağlık muayenelerinin yapılma usul ve esasları, rapor tanzim etmeye yetkili sağlık kuruluşları, tanzim edilen sağlık raporlarının onay makamlarının belirlenmesi, haklarında mahallinde yapılan muayenelerinde sağlık kuruluşlarınca karar verilemediğinden memuriyet mahalli dışına gönderilenlere ödenecek harcırahın düzenlenmesi ile sağlık kuruluşlarında yapılan işlemler için vatandaşlardan herhangi bir ücret alınmaması amaçlanmı ştır.

Ayrıca, madde ile daha önceden çeşitli rahatsızlıkları nedeniyle yetkili sağlık kuruluşlarınca engel durumunu bildirir geçerli sağlık raporu verilen yükümlülerin yeniden muayeneye tabi tutulmaksızın, Milli Savunma Bakanlığınca bu raporlara göre askerliğe elverişli olup olmadıkları kararının verilerek yükümlülerin mağduriyetlerinin ortadan kaldırılması hedeflenmiştir.

Sağlık kararları

MADDE 16- (1) Yoklaması yapılanlar, askerliğe elverişli olanlar, geçici rahatsızlığı bulunanlar ve askerliğe elverişli olmayanlar olarak ayrılır. Askerliğe elverişli olmayanlar silahaltına alınmaz.

MADDE 16 GEREKÇE: Yükümlülerin yoklamaları sırasında, sağlık yetenekleri bakımından askerliğe elverişli olanlar, geçici rahatsızlığı bulunanlar veya askerliğe elverişli olmayanlar olmak üzere tespit edileceği, bunlardan askerliğe elverişli olmayanların silahaltına alınmayacağı ifade edilmiştir.

Sağlık kararına itiraz

MADDE 17- (1) Haklarında verilen sağlık kararına itiraz edenler yeniden muayeneye gönderilir.

MADDE 17 GEREKÇE: Yükümlülere, haklarında verilen her türlü sağlık raporlarına karşı itiraz etme hakkı verilmesi amaçlanmıştır.

Şikayet ve ihbar edilenler ile idarece yeniden muayenesine lüzum görülenler

MADDE 18- (1) Muayeneleri sonucunda tanzim edilen askerlik yükümlülüğü ile ilgili sağlık raporları hakkında şikayet veya ihbar edilen yükümlülerin sağlık durumları yurt içinde Sağlık Bakanlığı, yurt dışında Dışişleri Bakanlığı tarafından araştırılır. Araştırma sonucunda raporun gerçeği yansıtmadığma kanaat getirilenler, Sağlık Bakanliğınca belirlenen yetkili sağlık kurullarına sevk edilir. Sağlık kurulları tarafından verilen raporlara göre kesin işlem yapılır.

  • Muayeneleri sonucunda tanzim edilen raporlar hakkında idarece yeniden muayenesine lüzum görülenler, Sağlık Bakanlığınca belirlenen yetkili sağlık kurullarına sevk edilir. Sağlık kurulları tarafından verilen raporlara göre kesin işlem yapılır.
  • Bu madde kapsamında muayeneye sevk edilenlere, 15 inci maddenin üçüncü fıkrasına göre harcırah, silahaltında ise yol ve iaşe bedeli ödenir.

MADDE 18 GEREKÇE: Yükümlülerin almış oldukları raporların gerçeği yansıtmadığı hususunda diğer vatandaşlar tarafından idareye şikayet ve ihbarlarda bulunulabileceğinden, şikayet ve ihbarlara karşı yapılacak işlemlerin düzenlenmesi amaçlanmıştır. Söz konusu raporların usul ve esaslar yönünden mevzuata uygun olmaması durumunda idarece yapılacak işlemlerin düzenlenmesi hedeflenmiştir.

Yükümlülerin sorumlulukları

MADDE 19- (1) Yoklamaya tabi yükümlüler, Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası bulunan kimliği, öğrenim durumlarını, varsa meslek ve niteliklerini gösterir belgeler ile birlikte yurt içinde askerlik şubelerinde, yurt dışında elçilik veya konsolosluklarda bizzat hazır bulunmaya veya e-Devlet üzerinden bu işlemleri tamamlamaya mecburdur.

  • Yoklamaya tabi yükümlülerden yoklamada bulunamayacak derecede hastalığı bulunanlar ile tutuklu/hükümlü olanlar, usulüne uygun rapor göndermeye ve hükümlülük veya tutukluluklarını bildirmeye mecburdurlar.
  • Sevke tabi tutulan yükümlüler bizzat askerlik şubesinden veya e-Devlet üzerinden sevk belgelerini almaya ve kendilerine tebliğ edilen tarihte birliklerine katılmaya mecburdur.

MADDE 19 GEREKÇE: Yoklama ile celp ve sevk faaliyetlerinin sağlıklı bir şekilde yürütülebilmesi için yükümlüler tarafından yerine getirilmesi gereken görev ve sorumluluklar düzenlenmiştir.

Erteleme (Tecil)

MADDE 20- (1) Yoklamaları veya askere sevkleri sırasında geçici rahatsızlığı nedeniyle askerlik yapamayacakları anlaşılanlar ile tutuklu ve hükümlü olanların askerlik işlemleri ertelenir. Geçici rahatsızlığı nedeniyle erteleme kararı verilenler rapor bitiminde yeniden muayeneye tabi tutulurlar. Aynı rahatsızlık nedeniyle ertelemesi üç yıl süreyle devam edenler hakkında askerliğe elverişli olup olmadıkları kararı verilir.

(2) Yükümlülerin, lise veya dengi okullarda öğrenim görenler için 22 yaşını, fakülte ve yüksekokullar ile meslek yüksekokullarında öğrenim görenler için 28 yaşını tamamladıkları yılın sonunu geçmemek kaydıyla, askerlikten mezun oluncaya veya ilişikleri kesilinceye kadar ertelenir. Bu kapsamda;

  1. Bitirdiği okulun dengi veya daha alt seviyedeki bir öğretim kurumuna kayıt yaptıranların askerlikleri ertelenmez.
  2. Çift anadal programına kayıtlı yükümlülerin bir programdan mezun olmaları halinde askerlik erteleme işlemleri diğer anadal programındaki öğrenciliğine göre yürütülür.
  3. Yoklama kaçağı veya bakaya kaldıktan sonra ya da 21 inci maddenin birinci fıkrası gereğince yoklama kaçağı olarak muayenesi yapılarak sınıflandırma kaynağına alınacaklardan; sevke tabi tutulacağı celp tarihine kadar okula kayıt yaptıranların bu fıkra kapsamında askerlikleri ertelenmez.

ç) Yurt dışında yükseköğretim kurumlarında öğrenim görenlerin askerlikleri, öğrenciliklerinin yetkili Türk makamlarınca tanınmasını müteakip yukarıdaki esaslara göre ertelenir.

(3) Öğrenim kurumlanndan terk, ilişiği kesilen veya mezun olanlardan;

  1. Lise veya dengi okuldan mezun olduğunu belgeleyenlerin askerlikleri istekleri halinde mezuniyet tarihinden itibaren üç yıl, mesleki ve teknik lise mezunları için ilave üç yıl, fakülte veya yüksekokul ile meslek yüksekokulundan ilişikleri kesilenler ile yüksekokul ve meslek yüksekokulu mezunlarının askerlikleri ise mezuniyet ya da ilişik kesme tarihinden itibaren iki yıl süreyle ertelenir. Bu erteleme süreleri lise veya dengi okul mezunları için 22, mesleki ve teknik lise mezunları için 25, fakülte veya yüksekokul ile meslek yüksekokulundan ilişikleri kesilenler ile yüksekokul ve meslek yüksekokulu mezunları için 28 yaşını tamamladıkları yılın sonunu geçemez.
  2. Dört yıl ve daha uzun süreli yükseköğretim kurumlanndan mezun olan yükümlülerin askerlikleri istekleri halinde iki yıla, yüksek lisans eğitimini tarnamlayanlarm ise bir yıla kadar ertelenir. Yurt dışındaki öğrenim kurumlarından mezun olanlara, talepleri halinde, denklik işlemlerini tamamlayabilmeleri için ayrıca bir yılı geçmemek üzere erteleme hakkı tanınabilir. Bu bent gereğince yapılan erteleme süreleri 32 yaşını tamamladıkları yılın sonunu geçemez.
  3. Erteleme süresi içerisinde yükseköğretim kurumuna kayıt yaptıranlann askerlikleri öğrencilik nedeniyle ertelenir.
  4. Askerlik çağına girmeden önce lise veya dengi okullar yahut yüksekokullar veya meslek yüksekokullarından mezun olanlar ile fakülte veya yüksekokul ile meslek yüksekokulundan ilişiği kesilenlerin ertelemeleri, askerlik çağına girdikleri yıldan itibaren başlar.

(4) Bakanlıkça belirlenecek esaslar çerçevesinde;

  1. Dört yıl ve daha uzun süreli yükseköğretim kurumlarından mezun olanlardan kamu kurum ve kuruluşlarında görevli olup hizmetinin özelliği sebebiyle ertelenmesine ihtiyaç duyulan kamu personelinin,
  2. Devlet veya kendi hesaplarına yurt içinde veya yurt dışında staj ve yüksek lisans yapanların,

bağlı oldukları bakanlığın, Cumhurbaşkanlığı ile Türkiye Büyük Millet Meclisi gibi herhangi bir bakanlığa bağlı veya ilgili bakanlığı bulunmayan kurum personeli ile staj ve yüksek lisans yapanların ilgili kurum amirinin teklifi üzerine, 32 yaşını tamamladıkları yılın sonuna kadar askerlikleri ertelenebilir.

  1. Devlet veya kendi hesaplarına yurt içinde veya yurt dışında sanatta yeterlik, doktora veya ihtisas yapanların,

ç) Yükseköğrenim mezunlarından mesleklerine ait staj ve ihtisaslarmı ikmal ettikten sonra, yurt içinde veya yurt dışında, çalıştıkları bilim dallanna dünya ölçüsünde bir yenilik veya ilerleme getiren orijinal araştırmalarda bulundukları, çalıştıkları ilim müesseselerince belgelenen ve talep edilenlerin,

  1. Aktif spor hayatının Bakanlıkça çıkarılan yönetmelikte belirtilen şartlarda devam ettiğinin belgelendirilmesi ve müteakip ertelemesi için Bakanlıkça belirlenecek oran kadar kadroya girmek kaydıyla Gençlik ve Spor Bakanlığınca bildirilenlerin,

bağlı oldukları bakanlığın, Cumhurbaşkanlığı ile Türkiye Büyük Millet Meclisi gibi herhangi bir bakanlığa bağlı veya ilgili bakanlığı bulunmayan kurum personeli ile ihtisas ve doktora yapanların ilgili kurum amirinin teklifi üzerine, 35 yaşını tamamladıkları yılın sonuna kadar askerlikleri ertelenebilir.

  1. Yoklama kaçağı veya bakayalar ile 21 inci maddenin birinci fıkrası gereğince yoklama kaçağı olarak muayenesi yapılarak sınıflandırma kaynağına alınacakların, sevke tabi tutulacağı celp tarihine kadar geçen süre içinde bu fıkra kapsamında askerlikleri ertelenmez. Ancak, ertelemelerine neden olan görev, staj, yüksek lisans, ihtisas veya doktora öğrenimi başlangıç tarihleri ile sporcuların erteleme kapsamındaki kulüpleri ile yaptıkları sözleşme başlangıç tarihleri, yoklama kaçağı veya bakaya kaldıkları tarihten önce olanların ertelemeleri yapılabilir.

(5) Erteleme şartlarını taşımadığı, bilgi veya belgeleri gerçeği yansıtmadığı halde askerliği ertelendiği tespit edilenlerin askerlik işlemleri, erteleme işlemi yapılmadan önceki durumları, erteleme şartlarını kaybettiği tespit edilenlerin ise, erteleme şartlarını kaybettikleri tarihteki durumları dikkate alınarak yürütülür. Askerlik işlemlerinin yürütülmesine ilişkin görevlerini veya sorumluluklarını zamanında yerine getirmediği tespit edilenler hakkında Cumhuriyet savcılıklarına suç duyurusunda bulunulur.

(6) Savaş zamanı hariç olmak üzere, bir baba veya ananın iki oğlundan biri askerdeyken diğer oğlu, ikiden fazla oğlu olanlardan ikisi askerde iken diğerleri, baba veya ananın talebi üzerine oğullarından biri muvazzaf askerlik hizmetini bitirinceye kadar ertelenir. Bu fikranın uygulanmasında 20 yaşından küçük olanlar ile geçime yardım edemeyecek derecedeki maluller hesaba katılmaz. Bu işlemler celp ve sevk zamanında, birlikte askere alınacaklar için ise baba veya ana hangisinin bırakılmasını isterse, onun bırakılması suretiyle yapılır.

(7) Bu madde kapsamında askerlikleri ertelenenler, seferberlik ve savaş halinde lüzum ve ihtiyaca göre askere sevk edilir.

MADDE 20 GEREKÇE: Geçici rahatsızlıkları veya hapiste bulunmaları nedeniyle askere sevki mümkün olmayanların iyileşinceye veya tahliye oluncaya kadar, maddede belirtilen yaşlar ile sınırlı olmak üzere eğitim öğretimine devam edenlerin öğrenimleri süresince, sanatta yeterlilik, doktora veya ihtisas yapanlar ile çalıştıkları bilim dallarında dünya ölçüsünde bir yenilik getiren orijinal çalışmalarda bulunanların, aktif spor hayatına devam edenlerin ve iki kardeşin aynı anda silahaltına alınma sırası gelmesi halinde anne veya babanın talebine göre kardeşlerden birinin askere alınmasının ertelenmesin öngörülmektedir.

Yoklama kaçağı, saklı, bakaya ve geç iltihak bakayaları

MADDE 21- (1) Bu Kanunda yazılı mazereti bulunduğuna dair belge ibraz etmeyenlerden;

  1. Tabi olduğu yoklama yılı içerisinde yoklamasını yaptırmayanlar yoklama kaçağı,
  2. Yirmi yaşına girmiş oldukları halde isimlerini nüfus kayıtlarına geçirmemiş bulunanlar saklı,
  3. Sevke tabi olduğu halde sevke katılmayanlar ile sevk edildiği birliğine katılmayanlar bakaya,

ç) Sevkini yaptırdığı halde kendisine tanınan yol süresi dışında birliğine katılanlar geç iltihak bakayası,

olarak kabul edilir. Bu durumda bulunan yükümlüler hakkında 24 üncü madde hükümleri uygulanır.

  • Yoklama kaçağı ve saklılardan; erteleme hakkı bulunanların talepleri halinde yoklamaları yapılmadan ertelenir, erteleme hakkı bulunmayanlardan, muayeneleri neticesinde askerliğe elverişli olduğu anlaşılanlar ilk sınıflandırma kaynağına alınır.
  • Yoklama kaçağı ve saklılardan smıflandınldıktan sonra bu Kanunda yazılı bir mazeret nedeniyle ertelemesi yapılanlar, ertelemelerinin bitimini müteakip ilk celp döneminde sevk edilir.
  • Er statüsündeki bakayalar cezaevinden tahliye olanlar hariç ele geçirilmesini müteakip derhal sevk edilirler. Bunlardan bu Kanunda yazılı bir mazeret nedeniyle ertelemesi yapılanlar erteleme bitimini müteakip ilk mesai gününde sevk edilir.
  • Yedek subay ve yedek astsubay adayı statüsündeki bakayalar ise ele geçirildikten sonraki ilk celp döneminde sevk edilirler. Bunlardan bu Kanunda yazılı bir mazeret nedeniyle ertelemesi yapılanlar erteleme bitimini müteakip ilk celp döneminde sevk edilir.

MADDE 21 GEREKÇE: Yoklama kaçağı, saklı, bakaya ve geç iltihak bakayası kalanların Kanunda yazılı mazeretleri yoksa statülerine uygun olarak silahaltına alınma tarihleriyle ilgili usul ve esasların belirlenmesi amaçlanmıştır.

Celp ve sevk esasları

MADDE 22- (1) Yoklamaları neticesinde askerliğe elverişli oldukları tespit edilenler Bakanlıkça belirlenecek esaslara göre askere sevk edilir.

(2) Barışta ve seferde silahaltına alınan yükümlülere yol ve iaşe bedeli ödenir.

MADDE 22 GEREKÇE: Silahaltına alınacak yükümlülerin ihtiyaca göre sınıflandırılması, celp ve sevk dönemleri ile alınma şekillerinin belirlenmesindeki yetkili makamın tespit edilmesi amaçlanmıştır.

Sevke ilişkin mazeret halleri

MADDE 23- (1) Askere sevk için çağrıldıkları halde;

  1. Kendisinin tutukluluğu veya hükümlülüğü,
  2. Kendisinin herhangi bir sağlık kurumu raporuyla belgelendirilmiş istirahat gerektiren hastalığı,
  3. Eşi veya ikinci derece dahil kan veya kayın hısımlanndan birinin sağlık kurumu heyet raporuyla belgelendirilmiş hayati tehlike içinde olduklarını gösteren hastalığı,
  4. Sevkten önceki veya sonraki onbeş gün içinde eşinin, ikinci derece dahil kan veya kayın hısımlanndan birinin ölümü,
  5. Sevkten önceki veya sonraki onbeş gün içinde kendisi veya ikinci derece dahil kan veya kayın hısımlarından birinin evlenmesi,
  6. Sevkten önceki veya sonraki iki ay içinde çocuğunun doğması, nedeniyle sevkini yaptırmayanlar, bu mazeretlerini kanıtlayan belgeleri askerlik şubesine teslim ederler.
  • Birinci fıkra kapsamındaki yükümlülerden bakaya olanlara bu süreleri için 24 üncü maddenin birinci fikrası hükmü uygulanmaz.
  • Birinci fıkranın (b) bendi kapsamındakiler istirahati bitiminde derhal sevk edilir. Diğerleri ise müteakip celbe bırakılır.
  • Seferberlik ve savaş halinde bu madde hükümleri uygulanmaz.

MADDE 23 GEREKÇE: Sevk dönemi geldiği halde; hayatın doğal akışı içerisinde meydana gelebilecek ölüm, doğum, hastalık, evlilik, tutukluluk gibi hallerde yükümlüler askere gitmek yerine bakaya kalmayı tercih etmektedirler. Bahsi geçen mazeret halleri toplumsal ve kültürel hayatımızda dikkate alınması gereken durumlardır. Bu mazeret hallerinde yükümlülerin bakaya durumuna düşerek cezai yaptırıma maruz kalmadan bu mazeretlerine binaen sevklerinin geriye bırakılması amaçlanmıştır.

Yoklama kaçağı, saklı ve bakayalara verilecek cezalar

MADDE 24- (1) Barışta, kabul edilebilir bir özrü olmaksızın;

  1. Yoklama kaçakları ve saklılar için, yoklama kaçağı kaldıkları tarihten,
  2. Bakayalar için, bakaya kaldıkları tarihten,
  3. Geç iltihak bakayaları için kendilerine tanınan yol süresinin bitiminden, ç) Yedeklerden çağrılanlar için, birlikte işleme tabi olanların en son gönderilme tarihinden,

itibaren kaçak kaldıkları gün süresi kadar idari para cezası ile cezalandırılır. Bunlardan kendiliğinden gelenler her gün karşılığı 5 Türk lirası, yakalananlar ise her gün karşılığı 10 Türk lirası idari para cezası ile cezalandırılır. Bu fıkra kapsamında belirlenen idari para cezalarının yeniden değerlendirmesinde 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 17 nci maddesinin yedinci fıkrası, bir Türk lirasının küsuru dikkate alınarak uygulanır. İdari para cezaları tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenir.

  • Yapılan muayenelerinde askerliğe elverişli olmadıkları anlaşılanlar, askerlikten muafiyet hakkı olanlar ile bu Kanunda belirtilen nedenlerle erteleme hakkı olduğu halde süresi içerisinde işlem yaptırmayanlara erteleme sürelerine denk gelen günler için idari para cezası uygulanmaz.
  • İdari para cezası vermeye yetkili makam; askerlik şubesine bizzat müracaat eden yükümlüler için müracaat ettiği, kolluk kuvvetleri tarafından getirilen yükümlüler için ise getirildiği askerlik şubesi başkanı; bunun dışındaki durumlar için ise nüfusa kayıtlı olduğu yer askerlik şubesi başkanıdır. Yükümlünün bizzat müracaat ettiği veya getirildiği askerlik şubesi başkanınca uygulanan idari para cezası derhal yükümlünün nüfusa kayıtlı olduğu yer askerlik şubesi başkanlığına bildirilir.
  • Barışta, birinci fıkra uyarınca verilen idari para cezası kesinleştikten sonra birinci fıkrada sayılan eylemlerden herhangi birini işleyenler ile bu eylemleri seferberlik ve savaş halinde işleyenler hakkında askerlik şubelerince suç dosyaları hazırlanarak yükümlünün nüfusa kayıtlı olduğu yer Cumhuriyet başsavcılığına gönderilir.

MADDE 24 GEREKÇE: Kanun kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmediklerinden cezalı duruma düşenlerin; verilecek cezanın miktarı, suç başlangıç tarihleri ile suçun mükerrerliği halinde yapılacak işlemler tespit edilerek, yükümlülüğün zamanında yapılması hususunda caydırıcılığın sağlanması amaçlanmıştır.

Zaman, emek ve para tasarrufu sağlanması, askerlik şubeleri ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının iş yoğunluğunun azaltılması, işlemlerin hızlı ve etkin olarak yapılması maksadıyla askerlik şubesi başkanlıklarına idari para cezası verme yetkisi tanınmıştır.

Terör örgütleri ile Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunanların silahaltına alınmaları

MADDE 25- (1) Terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olan ve askerliğe elverişli oldukları anlaşılan yükümlülerden, yoklama kaçağı ve bakayalar dahil bu Kanunda yazılı geçerli mazereti olmayanlar, Bakanlıkça belirlenecek celp ve sevk esaslarına göre silahaltına alınırlar.

MADDE 25 GEREKÇE: Terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibat’ olanların silahaltına alınma esaslarının belirlenmesi amaçlanmıştır.

Yoklama kaçağı ve bakayaların takipleri

MADDE 26- (1) Yoklama kaçakları ve bakayalar; askerlik ödevlerini yerine getirmek maksadıyla yakalanmaları için Bakanlıkça İçişleri Bakanlığına bildirilirler. Yakalanarak muhafaza altına alınanlar, mesai saatleri içerisinde en yakın askerlik şubesine getirilirler. Mesai saatleri dışında veya askerlik şubesinin bulunmadığı yerlerde ilgili koltuk kuvveti tarafından hazırlanan tutanağa istinaden derhal serbest bırakılırlar.

MADDE 26 GEREKÇE: Askerlik şubeleri ile koltuk kuvvetlerinin iş yoğunluğunun azaltılması, teknolojinin imkanlarından azami derecede faydalanarak arama ve takip faaliyetinin etkin olarak icra edilmesi maksadıyla yoklama kaçağı ve bakayaların yurt genelinde koltuk kuvvetlerince aranmaları hedeflenmiştir.

Yoklama, celp ve sevk duyuruları

MADDE 27- (1) Yoklama, celp ve sevk ile ilgili hususlar, Bakanlık tarafından Türkiye Radyo Televizyon Kurumu ve diğer ulusal yayın yapan televizyon ve radyo kanalları aracılığıyla zorunlu yayın kapsamında duyurulur. Ayrıca Bakanlığın resmi internet sitesinde ve e-Devlet sisteminde ilan edilir. Bu duyuru ve ilan yükümlülere tebliğ mahiyetindedir.

(2) Duyurular ulusal yayın yapan televizyon ve radyo kanalları tarafından Bakanlıkça talep edilen tarihlerde ve 19:00-23:00 saatleri arasında en az bir kez yayınlanır. Radyo ve Televizyon Üst Kurulu, duyuruların yayınlandığı kanalları, tarih ve saati Bakanlığa bildirir.

MADDE 27 GEREKÇE: Teknoloji ve iletişim imkanlarının artması ve yaygınlaşması nedeniyle yükümlülere münferit tebligat yapılmayarak zaman, emek ve para tasarrufu sağlanması hedeflenmiştir. Duyurularm ulusal yayın yapan televizyon ve radyo kanallarınca vatandaşlarca yayınların en çok izlendiği saat diliminde yayınlanarak duyurulması ve e- Devlet sisteminden ilan edilerek vatandaşların bilgi sahibi olmasının sağlanması, böylece cezalı duruma düşmesinin önüne geçilmesi amaçlanmıştır.

ALTINCI BÖLÜM
Muvazzaflık

İzin süreleri

MADDE 28- (1) Erbaş ve erlere muvazzaflık hizmetinin her ayı için bir gün izin verilir.

  • Askerlik hizmetinin gerektirdiği görev ve yükümlülükleri yerine getirme konusunda gayret ve çalışmaları sonucu emsalleri arasında üstün başarı gösteren erbaş ve erlerden, muvazzaf askerlik hizmetleri boyunca, disiplin amiri, disiplin kurulu veya mahkemelerden herhangi bir ceza almamış olanlara, azami üç güne kadar ilave izin verilebilir.
  • Radyoaktif ışınla çalışan erbaş ve erlere, her ay için iki gün ilave izin verilir.
  • Muvazzaflık hizmeti esnasında eşi doğum yapan ya da eşi veya ikinci derece dahil kan veya kayan hısımlarından biri vefat eden, erbaş ve erlere, talepleri üzerine ilave on gün izin verilir.
  • Askerlik hizmetini yedek subay ve yedek astsubay olarak yerine getirecek yükümlülerin izinleri 926 sayılı Kanunda belirtilen sürelere göre oranlanarak verilir.
  • Bu madde kapsamında verilen izinler askerlik hizmet süresinden sayılır.
  • Birinci fikra kapsamındaki izinler için bir defa, dördüncü fıkra kapsamındaki izinlerde ise her defasında gidiş ve dönüş yol ve iaşe bedelleri birlik komutanlıklarınca ödenir. Birinci fikra kapsamındaki izinlerde bir defa gidiş ve dönüş yol süresi verilir.
  • Bu maddede yazılı izinlerin dışında izin vermeye, Cumhurbaşkanı yetkilidir. Verilecek bu izinlerin askerlik hizmetinden sayılıp sayılmayacağı Cumhurbaşkanınca tespit

Sağlık izin süreleri

MADDE 29- (1) Erbaş ve erlerin hava değişimi ve istirahatte geçen sürelerinin, tabi olduğu hizmet süresinin her ayı için bir günlük kısmı askerlik hizmetinden sayılır.

  • Yedek subay ve yedek astsubaylardan hastalananlar, muvazzaf subay/astsubay emsalleri gibi sıhhi izin süresinc tabi tutulurlar. Sıhhi izin süresince, özlük hakları saklı kalmak kaydıyla, yedek subay veya yedek astsubaylıkta alınan sıhhi izin sürelerinin tabi olduğu hizmet süresinin her ayı için bir günlük kısmı askerlik hizmetinden sayılır. Bu sürenin hesabında yedek subay veya yedek astsubay adaylığında alınan istirahat veya hava değişimi süreleri de dahil edilir.
  • Yedek subay adayları veya yedek astsubay adaylarının kanuni mazeretlerine dayalı olarak sınıf okulundan ayrı geçirilen sürenin, sınıf okulu toplam süresinin üçte birinden fazla olması halinde veya sınıfı görevi yapamaz raporu alanlar hakkında geçici terhis işlemi yapılır. Bir sonraki dönemde hastalıklarının devam etmediği sağlık raporu ile saptananlar ve yeniden sınıflandırılanlar yeni dönemin tamamına katılırlar.

MADDE 28 GEREKÇE: Anayasal bir hak olan dinlenme hakkının verilmesi, çeşitli mazeretler nedeniyle diğer kanunlarla kamu çalışanlarına verilen izinlerle paralellik sağlanması, silahaltına alınanların moral ve motivasyonlarının artırılması ve emsallerine göre üstün başarılı olan yükümlülere pozitif ayrımcılık sağlanması amaçlanmıştır. Ayrıca erbaş ve er statüsündekilere verilecek olan kanuni ve mazeret izinlerinde erbaş ve erlere ekonomik yönden destek olmak, maddi imkanı olmayanların izin kullanmasını sağlamak ve birliğin izin planlamasını bozmamak maksadıyla yol masraflarmın devlet tarafından karşılanması hedeflenmiştir.

Firar ve izin veya hava değişimi tecavüzü

MADDE 30- (1) Firar ve hava değişimi/izin tecavüzü durumundaki yükümlüler hakkında tanzim edilen suç dosyası, suçun oluşması için öngörülen sürelerin geçmesini müteakip, soruşturma izni vermeye yetkili komutan veya askeri kurum amiri tarafından ilgili Kanun hükümleri uyarınca soruşturma izni verilmesi halinde, yetkili Cumhuriyet savcılıklarına gönderilir. Yapılan bu işlemler ayrıca kayıtlı oldukları askerlik şubelerine bi ldirilir.

  • Haklarında adli makamlarca çıkarılmış yakalama kararı olan firar ve hava değişimi/izin tecavüzü durumundaki yükümlüler ele geçirilinceye kadar kolluk kuvvetlerince aranır. Kolluk kuvvetlerince yakalananlar en yakın adli makama teslim edilir ve adli makamın talimatı doğrultusunda işlem yapılır.
  • Haklarında adli makamlarca çıkarılmış yakalama kararı olmayan firar ve hava değişimi/izin tecavüzü durumundaki yükümlülerden, kendiliğinden gelen ya da kolluk kuvvetleri tarafindan askerlik şubelerine teslim edilenler serbest olarak birlik ve kurumlarına sevk edilir, bunlara yol ve iaşe bedeli ödenmez.
  • Kısa süreli kaçma ve izin süresini geçirme disiplinsizliklerini işleyen yükümlülerden kendiliğinden askerlik şubelerine gelenler serbest olarak birlik ve kurumlarına sevk edilir, bunlara yol ve iaşe bedeli ödenmez.

MADDE 30 GEREKÇE: Silahaltında iken firar eden veya hava değişimi/izin tecavüzünde bulunan yükümlülerin en kısa zamanda hizmete dönmesini sağlamak amacıyla; suçun oluşması için öngörülen sürelerin geçmesini müteakip, soruşturma izni vermeye yetkili komutan veya askeri kurum amiri tarafından ilgili Kanun hükümleri uyarınca soruşturma izni verilmesi halinde, suç dosyasının yetkili Cumhuriyet savcılıklarma gönderilmesi ve yakalama kararı çıkarılması, kolluk kuvvetlerince aranması ve yakalanması hususları düzenlenmiştir. Ayrıca bunlardan ele geçen veya kendiliğinden askerlik şubesine gelenlerin birlik/kurumlarına sevk işlemleri esasa bağlanmıştır.

Askerlik hizmetinden sayılan diğer süreler

MADDE 31- (1) Muvazzaflık hizmeti esnasında sağlık kuruluşlarında tanı ve tedavide geçen süreler askerlik hizmetinden sayılır.

  • Yargılama sonucu beraat edenlerin gözaltı ve tutukluluk süreleri askerlik hizmetinden sayılır.
  • Terörle mücadele görevi sırasında veya bu görevinden dolayı alıkonulan veya kaybolanların yeniden birliklerine dönmeleri halinde durumları, mensup oldukları kuvvet komutanlıklarınca teşkil edilecek kurul tarafindan incelenir. Kaçırılma veya kaybolma ile ilgili olarak kusurlu görülenler hakkında soruşturma dosyası tanzim edilerek yetkili adli makamlara intikal ettirilir. Kurul tarafindan kusursuz görülenler ile haklarında kovuşturmaya yer olmadığı veya beraat kararı verilenlerin birliklerinden ayrı geçirdiği süreler hizmetten sayılır ve ödenmemiş özlük hakları ödenir. Yedek subay ve yedek astsubaylar hakkında 926 sayılı Kanunun ek 30 uncu maddesi hükümleri saklıdır.

MADDE 31 GEREKÇE: Silahaltında iken; rahatsızlanan yükümlülerin teşhis ve tedavi için hastanelerde geçen veya yargılamaları sonucu beraat edenlerin gözaltı ve tutukluluk sürelerinin tamamının askerlik hizmetinden sayılması amaçlanmıştır.

Ülkemizde yaşanabilecek terör nedeniyle silahaltında bulunan yükümlülerin görev sırasında veya görevleri esnasında terör örgütlerince alıkonulması veya kaybolmaları durumunda yeniden görevlerine dönmeleri halinde durumlarının değerlendirilmesi esas alınmıştır. Ilgili kuvvet komutanlıklarınca yapılacak idari soruşturma neticesinde kusursuz görülenler ile adli makamlarca yapılacak soruşturma ve yargılama sonucunda haklarında kovuşturmaya yer olmadığı veya beraat kararı verilenlerin bu sürelerinin askerlik hizmetinden sayılması hedeflenmiştir.

Askerlik hizmetinden sayılmayan diğer süreler

MADDE 32 – (1) Aşağıdaki süreler muvazzafilk ve yedeklik hizmeti sürelerinden sayılmaz:

  1. Firar, hava değişimi/izin tecavüzü suçları ile kısa süreli kaçma ve izin süresini geçirme disiplinsizliklerinde geçen süreler.
  • Mahkemelerin hükmettiği hapis cezalarının infazda geçen süreleri.
  1. 6413 sayılı Kanunda hizmetten sayılmayacağı açık olarak belirtilmiş disiplin cezaları.

ç) Kendilerini askerliğe elverişsiz hale getirmeye veya getirtmeye teşebbüs ettikleri mahkeme kararı ile sabit olanların yargılanmalarına esas eylemleri dolayısıyla ortaya çıkan rahatsızlıklar ile uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması nedeniyle mahkeme tarafindan haklarında tedaviye karar verilenlerin bu karar nedeniyle yatarak gördüğü tedaviler veya istirahatte ya da hava değişiminde geçirdikleri süreler.

MADDE 32 GEREKÇE: Yükümlüler hakkında tesis edilen adli işlemlerden dolayı veya kendi kusur ve disiplinsizlikleri nedeniyle fiilen askerlik hizmetinden ayrı kalınan sürelerin askerlik hizmetinden sayılmaması amaçlanmıştır.

Yedek subay veya yedek astsubay olmaya engel haller

MADDE 33 – (1) Yedek subay veya yedek astsubay, yedek subay adayı veya yedek astsubay adayı, yedek subay aday adayı veya yedek astsubay aday adayı iken;

  1. 1632 sayılı Kanunun 30 uncu maddesi ile 926 sayılı Kanunun 50 nci maddesinde belirtilen suçlardan mahkum olanlar,
  2. Süresine bakılmaksızın kamu hizmetlerinden yasaklı olanlar ile idari karar sonucu olarak kamu hizmetlerinden çıkanlanlar,
  3. e) Yedek subay veya yedek astsubaylardan askerlik hizmet süresini tamamlamadan çeşitli nedenlerle Türk Silahlı Kuvvetleriyle ilişikleri kesilen veya mahkeme kararı ile ya da haklarında verilen mahkürniyet kararının sonucu olarak Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarılanlar,
  4. Yedek subay adayı veya yedek astsubay adaylarından Bakanlıkça bu konuda çıkarılan yönetmelikte belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde;
  • Disiplinsizlik ve ahlaki durumları nedeniyle yedek subay veya yedek astsubay olması uygun görülmeyenler,
  • Türk Silahlı Kuvvetlerinin manevi şahsiyetine gölge düşüren veya askerliğin şeref ve haysiyetiyle bağdaşmayacak eylemlerde bulunanlar ile tutum ve davranışlarıyla yasa dışı siyasi, yıkıcı, bölücü ideolojik görüşü benimsemiş olduğu anlaşılanlar,
  • Yedek subay veya yedek astsubay eğitim ve öğretiminde başarı gösteremeyenler,
  • Subay, astsubay, uzman erbaş ve sözleşmeli erbaş veya er olarak görev yaparken askerlik hizmet süresini tamamlamadan disiplinsizlik veya ahlaki nedenlerle Türk Silahlı Kuvvetleriyle ilişikleri kesilen veya mahkeme kararı ile ya da haklarında verilen mahkûmiyet kararının sonucu olarak Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkanlar,
  Yeni Askerlik Sistemi Hakkında Kesinleşen 8 Başlık

askerlik hizmetini er statüsünde tamamlar. Bunların askerlik hizmeti erbaş ve erlerin hizmet süresi kadardır.

MADDE 33 GEREKÇE: Yürürlükteki mevcut kanunlarda subay veya astsubay olmaya engel hallerin yedek subay ve yedek astsubay olmaya engel hal olması gerekmektedir. Ayrıca yedek subay veya yedek astsubay öğreniminde başarısızlık ile disiplinsizlik ve ahlaki durumları nedeniyle yedek subay veya yedek astsubay çıkarılması yetkili makamlarca uygun görülmeyenlerin yedek subay veya yedek astsubay olmasının önüne geçilmesi amaçlanmıştır.

Katılış, statü değişikliği ve terhis

MADDE 34- (1) Sevk edilen yükümlülerin katılışlan, birlik veya kurumlarınca Bakanlığa bildirilir.

  • Terhis edilen yükümlüler için birlik komutanlığı veya kurum amirliğince terhis belgesi tanzim edilerek yükümlüye verilir ve kıta şahsi dosyası ile birlikte kayıtlı olduğu askerlik şubesine gönderilir.
  • Askerlik hizmetini yapmakta iken yedek subay veya yedek astsubay olma hakkını veren öğrenim kurumlarından mezun olanların yedek subay veya yedek astsubay olarak statü değişikliği talepleri dikkate alınmaz.

MADDE 34 GEREKÇE: Askerlik hizmetine alınan yükümlülerin askerlik safahatı boyunca kayıtlarının güncel ve doğru olarak tutulabilmesi için görev ve sorumluluklar belirlenmiştir. Ayrıca, askerlik hizmetini yerine getirmelerine ilişkin kanıtlayıcı belge tanzim edilerek yükümlülere verilmesi, askerlik hizmetini yapmakta iken yedek subay veya yedek astsubay olma hakkını veren öğrenim kurumlarından mezun olanların yedek subay veya yedek astsubay olarak statü değişikliğinin dikkate alınmaması amaçlanmıştır.

Noksan hizmetlilere ilişkin işlemler

MADDE 35 – (1) Noksan hizmetli yükümlülere öncelikle 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre askerlik hizmet süresinin tamamlatılması maksadıyla askerlik şubesince tebligat yapılır. Tebligat tarihinden itibaren noksan hizmetini tamamlamak üzere iki aylık süre içerisinde askerlik şubesine müracaat etmeyenler hakkında 24 üncü maddede belirtilen bakayalara ilişkin hükümler uygulanır. Noksan hizmetin tarnamlatılmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir.

(2) Birinci fıkra kapsamında tebligat yapılmış olmasına rağmen iki aylık süre içerisinde askerlik şubesine müracaat etmeyenler, yakalanmalan için Bakanlıkça İçişleri Bakanlığına bildirilirler. Yakalananlar mesai saatleri içerisinde en yakın askerlik şubesine getirilirler. Mesai saatleri dışında veya askerlik şubesinin bulunmadığı yerlerde yakalananlar ilgili kolluk kuvveti tarafından hazırlanan tutanağa istinaden derhal serbest bırakırlar.

MADDE 35 GEREKÇE: Terhis edilmelerini müteakip çeşitli nedenlerle hizmet süresinin eksik kaldığı anlaşılan yükümlülerin askerlik hizmet sürelerinin tamamlatılabilmesi maksadıyla yapılacak çağrı ve yapılan çağrıya uymayanların takip ve yakalama esasları ile haklarında uygulanacak yaptırımın belirlenmesi amaçlanmıştır.

Tutuklu ve hükümlü işlemleri

MADDE 36- (1) Askerlik hizmetine başlamadan önce veya askerlikleri sırasında işledikleri suçlardan dolayı, bir yıl ve daha az süreli hapis cezasına hükmedilenler ile 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (c), (e) ve (f) bentlerinde yazılı tedbirler veya adli para cezasına mahküm edilen yükümlüler hakkında verilen ceza ve tedbirlerin yerine getirilmesi askerlik hizmetlerinin sonuna bırakılır. Bu durumdakiler terhis edildikleri zaman serbest bırakılmayıp cezalarının çektirilmesi için kıta ve kurumlarınca bulundukları yer Cumhuriyet savcılıklarına teslim edilirler.

  • Bir yıldan fazla hürriyeti bağlayıcı cezaya hükmedilenler kıta ve kurumlarınca bulundukları yer Cumhuriyet savcılıklarma teslim edilirler. Bunlardan askerlikle ilişiği olanlara tahliyelerinde cezaevi idarelerince onbeş günlük süre içerisinde askerlik şubesine müracaat edecekleri tebliğ edilir ve buna ilişkin belge askerlik şubesine gönderilir. Askerlik şubelerine kendilerine tanınan süre içerisinde gelmeyenler hakkında bakaya hükümleri uygulanır.
  • infazları geri bırakılan mahkümiyetler için zamanaşımı işlemez.

MADDE 36 GEREKÇE: Askerlik hizmetine başlamadan önce veya askerlikleri sırasında işledikleri suçlardan dolayı, bir yıl ve daha az süreli hürriyeti bağlayıcı cezaya hükmedilenler ile 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 50’nci maddesinin birinci fıkrasının (c), (e) ve (f) bentlerinde yazılı tedbirler veya adli para cezasına mahküm edilen yükümlüler hakkında verilen ceza ve tedbirlerin yerine getirilmesi askerlik hizmetlerinin sonuna bırakılarak askerlik hizmetinin kesilmemesi, birliklerde personel zafiyetinin yaşanmasının önüne geçilmesi amaçlanmıştır.

Diploma, sertifika ve ehliyet gibi belgeler

MADDE 37 – (1) ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak alınmış bir diploma, sertifika veya ehliyet gibi belgelere sahip olan, bu Kanun hükümlerine göre silahaltına alınan ve askerlik yükümlülüğünü yerine getirmekte olan erbaş ve erler, özel kanunlarda belirtilen koşullara uyulması şartıyla, yetkili komutanlık/amirliklerin onayı ile bu belgelerin kendilerine verdiği yetki kapsamındaki görevlerde çalıştırılabilir, mesleki hizmetlerin yürütülmesinde görevlendirilebilir.

MADDE 37 GEREKÇE: Askerlik yükümlülüğünü yerine getirenlerin meslek icrasına yönelik daha önceden sahip oldukları belgelerin vermiş olduğu yetkilerin Türk Silahlı Kuvvetlerince ihtiyaç duyulan hallerde kullanılması amaçlanmıştır.

YEDİNCİ BÖLÜM
Yurt Dışı Erteleme ve Dövizle Askerlik

Yurt Dışı Erteleme

MADDE 38 – (1) Yabancı ülkelerde;

  1. Çalışma iznini de ihtiva eden oturma izni veya doğrudan çalışma iznine sahip olarak işçi, işveren veya bir meslek ya da sanat mensubu sıfatı ile bulunanlar,
  2. Yabancı bandıralı gemilerde gemi adamı statüsünde bulunanlar,
  3. ikamet eden çok vatandaşlık hakkına sahip olanlar,

durumlarını ispata yarayan belgeler ile bağlı bulundukları Türk konsolosluklarma başvurrnaları halinde, bunların her türlü askerlik işlemleri, Bakanlık tarafından belirlenecek usul ve esaslara uygun olarak 35 yaşını tamamladıkları yılın sonuna kadar ertelenebilir.

(2) Erteleme şartlarını haiz olmadıkları anlaşılanlar, erteleme süresi içinde herhangi bir takvim yılının yarısından fazlasını yurt içinde geçirenler, erteleme nedeni ortadan kalkanlar ile kendi istekleriyle erteleme hakkından vazgeçenlerin ertelemeleri iptal edilir.

MADDE 38 GEREKÇE: Yurt dışında yaşayan vatandaşlarımızın o ülkelerde hayatlarını devam ettirmelerini sağlamak, kazanımlarında hak kayıplarına uğramalarının önüne geçebilmek ve askerlik nedeniyle sosyal haklardan mahrum kalmalarının önüne geçebilmek, yurt dışında ikamet eden çok vatandaşlık hakkına sahip vatandaşlarımızın o ülkelerde elde etmiş oldukları kazanımlarını devam ettirmelerinin sağlanması maksadıyla askerliklerinin geçici süreyle 35 yaşını tamamladıkları yılın sonuna kadar ertelenmesi amaçlanmıştır.

Dövizle askerlik

MADDE 39 – (1) Türkiye Cumhuriyeti tarafından tanınmış yabancı ülkelerde; iltica başvurusu dışında elde ettikleri çalışma iznini de ihtiva eden oturma izni veya doğrudan çalışma iznine sahip olarak işçi, işveren veya bir meslek ya da sanat mensubu sıfatını haiz olanlar ile bir iş sözleşmesine bağlı olarak, yabancı bandıralı gemilerde gemi adamı sertifikasında yazılı mesleğini icra edenlerden;

  1. Yurt içinde geçirilen süreler hariç olmak üzere, en az üç yıl süre ile fiilen çalışanlar,
  2. Bakanlıkça verilecek uzaktan eğitimi alanlar,

durumlarını ispata yarayan belgelerle birlikte bağlı bulundukları Türk konsolosluklari aracılığı ile askerlik şubelerine başvurmaları, 9 uncu maddedeki gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarın Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca her yılın ilk mesai günü tespit edilen döviz alış kuruna göre Avro veya karşılığı kadar konvertibl yabancı ülke parasını başvuru tarihinde peşin ödemeleri halinde askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılırlar. Uzaktan eğitime ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir.

(2) Yurt dışında ikamet eden ve çok vatandaşlık hakkına sahip olanlar en az üç yıl süre ile fiilen yabancı ülkelerde bulunmaları halinde çalışma şartı aranmadan birinci fıkrada belirtilen esaslara göre bu madde hükümlerinden yararlandırılır.

(3) Dövizle askerlik hizmetinden yararlanmak üzere yaptıkları başvuruları kabul edilenlerden;

  1. Ödemeleri gereken yabancı ülke parasını ödemeyenler,
  2. Ücret veya maaşları yurt içinden transfer edilenler,
  3. Yabancı ülkelerde resmi görevle bulunanlar,
  4. Dövizle askerlik hizmeti dışında diğer statülerde fiili askerlik hizmetine başlamış olanlar,
  1. Oturma veya çalışma iznini iltica nedeniyle aldığı anlaşılanlar,
  2. Müracaatına ait belgelerde sahtecilik veya resmi belgenin düzenlenmesinde yalan beyanda bulunarak idareyi yanıltmak suretiyle dövizle askerlik başvurusunda bulunduğu anlaşılanlar,
  3. t) Yararlanma şartlarından herhangi birini taşımadıkları sonradan tespit edilenler, dövizle askerlik hizmetinden faydalanamazlar. Bu durumda bulunan yükümlülerin müracaatları Bakanlık tarafından iptal edilir.

(4) Başvuruları iptal edilenlerin, ödemede bulunmalarma rağmen başvuru işlemleri tamamlanmamış olanların, fazla ödemede bulunduğu anlaşılanların ödemiş olduğu tutarlar talepleri halinde kendilerine, vekillerine veya mirasçılanna iade tarihindeki kura göre Türk lirası olarak yurt içinde gösterecekleri banka hesabına iade edilir. Ödeme ve başvuru işlemlerini tamamladıktan sonra dövizle askerlik hizmeti kapsamından çıkartılmalarını talep edenlere, askerliğe elverişsiz hale gelenlere, vefat edenlere, Türk vatandaşlığından çıkmalarına izin verilenler ile Türk vatandaşlığını kaybedenlere geri ödeme yapılmaz.

(5) Ödeme ve başvuru işlemlerini tamamladıktan sonra dövizle askerlik hizmeti kapsamından çıkartılmalarını talep edenlerin istekleri kabul edilmez.

(6) Üçüncü fıkranın (e) bendi kapsamında başvuruları Bakanlık tarafından iptal edilenler yeniden dövizle askerlik hizmetinden faydalanma şartlarını taşısalar dahi bu madde kapsamından faydalanamazlar.

(7) Yapılan ödemeler, Dışişleri Bakanlığınca Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasında Hazine adına açılacak özel döviz hesabına Avro olarak kaydedilir. Bu tutarlar Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca transfer tarihindeki döviz alış kuru üzerinden Türk lirasına çevrilerek Hazine ve Maliye Bakanlığı Merkez Saymanlığı hesabına aktarılır ve bütçeye gelir kaydedilir.

(8) Döviz tahsilatı ve özel döviz hesabına aktarılması ile ilgili oluşacak transfer ücreti ve diğer masraflar yurt dışı temsilcilikler tarafından yükümlülerden tahsil edilir. Transfer ücreti ve diğer masraflar, Hazine ve Maliye Bakanlığının görüşü alınarak Dışişleri Bakanlığınca belirlenir.

(9) Mülga 21/6/1927 tarihli ve 1111 sayılı Askerlik Kanununun uygulamaları gereğince dövizle askerlik kapsamından çıkarılanlar, bu Kanun kapsamında yeniden dövizle askerlik hizmetinden yararlanamazlar. Kapsamdan çıkarılanlar ile aynı Kanuna göre işlem görmüş olanların ödemiş oldukları dövizlerin geri ödenmesine ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılan yönetmelikle belirlenir.

(10) Bu madde kapsamında dövizle askerlik hizmetinden faydalanmak isteyenlerin işlemlerinin yapılmasında yetki ve sorumluluk Dışişleri Bakanlığındadır.

(11) Seferberlik ve savaş halinde bu madde hükümleri uygulanmaz.

MADDE 39 GEREKÇE: Yurt dışında oturma ve çalışma iznine sahip olarak işçi, işveren sıfatıyla veya bir meslek ya da sanatı icra edenler ile yurt dışında ikamet eden çok vatandaşlık hakkına sahip vatandaşlarımızın o ülkelerde elde etmiş oldukları kazanımlarını devam ettirmelerinin sağlanması, askerlik hizmetini yerine getirmek için ülkemize gelmeleri halinde yurt dışındaki faaliyetlerinde aksaklığa düşmelerini önlemek için temel askerlik eğitimi ihtiyacının uzaktan eğitimle yerine getirilerek, öngörülen döviz miktarını ödemek suretiyle askerlik hizmetinin yerine getirilmiş sayılması amaçlanmıştır.

SEKİZİNCİ BÖLÜM
Sağlanan Haklar ve Yaptırımlar

Sağlanan haklar

MADDE 40 – (1) Muvazzaflık hizmetini, 9 uncu madde kapsamında yerine getirenler hariç olmak üzere, erbaş ve er olarak yapanlara aşağıda belirtilen haklar sağlanır.

  1. Muhtaç asker ailelerine yapılan yardım miktarı aylık net asgari ücret tutarının yüzde ellisinden az olamaz.
  2. Hizmetini tamamlayanlara; askeri öğrenci, dış kaynaktan muvazzaf subay/astsubay, sözleşmeli subay/astsubay, uzman erbaş ve sözleşmeli erbaş/er temininde, sınav tam notunun yüzde yirmisine kadar ilave puan verilebilir. Bunlardan meslek yüksekokulu veya meslek lisesi mezunu olanlara sınav tam notunun yüzde yirmi beşine kadar ilave puan verilebilir.
  3. Toplu Konut İdaresinin yaptığı konutların tahsisinde, kendi üzerine kayıtlı konutu olmayanlar, öncelikli istifade ettirilebilir.
  4. ) Hizmette geçen süre içinde kamunun ve belediyelerin işlettiği deniz ve şehir içi toplu taşıma hizmetlerinden ücretsiz yararlanır.
  1. Hizmette geçen süre içinde müze ve ören yeri gibi yerlerden ücretsiz yararlanır.
  • 5 inci maddenin üçüncü fıkrası kapsamında askerlik hizmetine devam edenler hakkında birinci fıkramn (a) bendi uygulanmaz.
  • 5 inci maddenin üçüncü arası kapsamında askerlik hizmetine devam edip bu sürenin sonunda terhis olanlardan, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 41 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında hizmet borçlanması talebinde bulunanların; 5 inci maddenin üçüncü fıkrası kapsamında geçmiş olan sürelerin taleplerinde 5510 sayılı Kanunun 82 inci maddesine göre prime esas günlük kazanç alt sınırının % 32’si ile çarpımı neticesinde hesaplanacak kısmı, borcun Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığınca Bakanlığa tebliğ edildiği tarihi takip eden üç ay içinde ilgili Bakanlıkça ödenir.
  • Teknik bilimler meslek yüksekokulu ve meslek lisesi mezunları ile tarım, turizm ve mevsimlere bağlı sektörlerde faaliyet gösteren yükümlülerin askere sevki Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaç ve önceliklerine göre mesleklerine uygun sınıflandırma ve istedikleri celp döneminde silahaltına alınma taleplerine ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir.

MADDE 40 GEREKÇE: Bu kanun kapsamında askerlik hizmetini yerine getirenlere mali, sosyal ve diğer hakların düzenlenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca, teknik bilimler meslek yüksekokulu ve meslek lisesi mezunları ile tarım, turizm ve mevsimlere bağlı olarak çeşitli sektörlerde faaliyet gösterenlerin istedikleri celp döneminde silahaltına alınmasının düzenlenmesi amaçlanmıştır.

Yaptırımlar

MADDE 41- (1) Bu Kanun kapsamında kendilerine tanınan erteleme süreleri dikkate alınmak şartıyla askerlik yükümlülüğünü yerine getirmeyen öğrencilerin kayıtları askerlik hizmetini yerine getirene kadar Bakanlığın talebi üzerine ilgili orta ve yükseköğretim kurumlarınca geçici olarak dondurulur. Bu şekilde kayıtları dondurulanlardan herhangi bir harç veya öğrenim katkı payı alınmaz.

  • Yoklama kaçakları ve bakayalar ile barışta tatbikat ve ferdi seferberlik eğitimi bakayaları kamu veya özel hizmete alınamazlar. Bunları kamu veya özel hizmete alanlar hakkında askerlik şubelerince mahallin Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda
  • Yoklama kaçağı, saklı ve bakayalar ile barışta tatbikat ve ferdi seferberlik eğitimi bakayalarına 24 üncü maddede hükmedilen yaptırımlar uygulanır.

MADDE 41 GEREKÇE: Bu Kanunla tanınan erteleme hakkı ile anayasal hak olan eğitim hakkının korunması arnaçlanmakla birlikte yine anayasal bir hak ve ödev olan askerlik hizmetinin Silahlı Kuvvetlerin ihtiyacı olan fiziki yeterliliğe sahip yaş aralığında yerine getirilmesi öngörülmekte bu maksatla yapılan düzenleme ile kendilerine tanınan erteleme süreleri dikkate alınmak şartıyla askerlik yükümlülüğünü yerine getirmeyen öğrencilerin kayıtlarının askerlik hizmetini yerine getirene kadar Bakanlığın talebi üzerine ilgili orta ve yükseköğretim kurumlarınca geçici olarak dondurulması amaçlanmıştır.

DOKUZUNCU BÖLÜM
Askerlik Muafiyeti

Yükümlüler, kamu görevlileri ve sivillerden hayatını kaybedenlerin yakınlarının muafiyet hakları

MADDE 42- (1) Askerlik hizmetini yerine getirmekte iken ölen, hakkında gaiplik kararı verilen, maluliyet aylığı bağlanmasını gerektirecek biçimde malul olanlar ile terhis edildikten sonra askerlik hizmetinin sebep ve tesiri ile hayatını kaybettiği mahkeme kararı ile sabit olanların;

  1. Baba ve annesinin müşterek olarak talep ettiği veya baba ya da annesinden biri ölmüş ise sağ olanın talep ettiği kardeşlerinden biri, istekli olmadıkça silahaltına alınmaz veya silahaltında ise terhis edilir,
  2. Baba ve annenin müştereken anlaşamadıkları veya her ikisinin de ölmüş olması durumunda; öncelikle silahaltında olan kardeşi var ise istekli olması halinde terhis edilir, silahaltında kardeşi yok ise veya silahaltındaki kardeşi terhis olmak istemez ise askerlik hizmet sırası gelen ilk kardeş istekli olmadıkça silahaltına alınmaz.

(2) 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamında hayatını kaybedenlerden;

  1. Askerlik hizmetini yerine getirmekte olan yükümlüler ile 3713 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasmın (j) bendi kapsamına giren sivillerin kendilerinden olma çocukları ile aynı anne ve babadan olma kardeşlerinin tamamı,
  2. 15 Temmuz 2016 tarihinde gerçekleştirilen darbe teşebbüsü ve terör eylemi ile bu eylemin devamı niteliğindeki eylemlere, görevi olmadığı halde mukavemet ederken şehit olanların kendinden olma erkek çocukları ile aynı anne ve babadan kardeşlerinin tamamı,
  3. Güvenlik korucuları dahil kamu görevlilerinin kendilerinden olma çocuklarının tamamı ile aynı anne ve babadan olma kardeşlerinden biri,

istekli olmadıkça silahaltına alınmaz ve silah altındakiler istekleri halinde terhis edilir. Kardeşlerden hangisinin askerlik hizmetinden muaf tutulacağı birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde düzenlenen usule göre belirlenir. Kardeşlerden muafiyet kapsamına girmeyenler ile muafiyet kapsamına girmekle birlikte bu muafiyetten yararlanmak istemeyenlerin askerlik hizmetini yerine getireceği yerler Bakanlıkça belirlenir.

(3) Bu madde hükümleri seferberlik ve savaş halinde uygulanmaz.

MADDE 42 GEREKÇE: Askerlik hizmetinin sebep ve tesiri ile veya askerlik hizmetinin gereklerinden kaynaklanmayan nedenlerle hayatını kaybedenler ile maluliyet aylığı bağlanmasını gerektirecek biçimde malul olanların kardeşlerinden birine, 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamında hayatını kaybeden yükümlü, kamu personeli ve sivillerin çocuklarının tamamına ve durumlarına göre kardeşlerinden tamamına veya birine askerlikten muafiyet hakkı getirilerek görevlerinden kaynaklanan veya askerlik hizmetindeyken meydana gelen elim olaylar neticesinde hayatını kaybeden personelin yakınlarına destek olunması amaçlanmıştır.

Ayrıca, 15 Temmuz 2016 tarihinde gerçekleştirilen darbe teşebbüsü ve terör eylemi ile bu eylemin devamı niteliğindeki eylemlere, görevi olmadığı halde mukavemet ederken şehit olanların kendinden olma erkek çocukları ile aynı anne ve babadan kardeşlerine tanınmış bulunan askerlik muafiyet hakkının devamı amaçlanmıştır.

Vatandaşlığa sonradan alınanlara uygulanacak erteleme ve muafiyet

MADDE 43- (1) Türk vatandaşlığını sonradan kazananlar askerliklerini, vatandaşlığı kazandığı tarihteki yaş ve öğrenim durumlarına göre o yıl askerlik çağına giren yükümlüler gibi yaparlar. Bunlardan Türk vatandaşlığına alınmadan önce gelmiş oldukları ülkelerde askerlik yaptıklarını veya askerlik hizmetini yerine getirmiş sayıldıklarıını belgeleyenler ile vatandaşlığa alındıkları yıl yirmi iki ve daha büyük yaşta olanlar askerlik yapmış sayılırlar. Bunların askerlikleri, istekleri halinde vatandaşlığa alındıkları tarihten itibaren iki yıl süreyle ertelenir. Ertelemelerinin sona ereceği yıl yoklamaları yapılarak o yıl askerlik çağına giren doğumlularla işlem görürler. Bunlar, seferberlik halinde ihtiyaca göre askere sevk edilebilirler.

  • Çeşitli nedenlerle Türk vatandaşlığını kaybettikten sonra yeniden Türk vatandaşlığını kazananların askerlik işlemleri, önceki askerlik safahatları dikkate alınarak bu Kanunun durumlarına uyan hükümlerine göre yürütülür.
  • Bu madde hükümlerinden soybağına bağlı olarak Türk vatandaşlığına sonradan alınanlar yararlanamaz.

MADDE 43 GEREKÇE: Sonradan Türk vatandaşlığına alınan yükümlülerin askerlik hizmetlerinin düzenlenmesi amaçlanmıştır. Bunlardan 22 yaşından sonra Türk vatandaşlığına alınanların doğrudan askerlik hizmetinden muaf tutulacağı, 22 yaşından küçüklerin ise Türkiye’de askerlik hizmeti yapmak mecburiyetinde olduğu ancak geldiği ülkede askerlik hizmeti yapanların bu hizmeti yerine getirmiş sayılacağı amaçlanmıştır.

Ayrıca, askerlik hizmetine tabi tutulacakların vatandaşlığa alındıkları tarihten itibaren iki yıl süreyle ertelenebilmesi öngörülmüştür.

Ayrıca bu madde hükümlerinden soybağına bağlı olarak Türk vatandaşlığına sonradan alınanların yararlandırılmaması amaçlanmıştır.

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde askerlik yapanlar

MADDE 44- (1) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti kanunlarına göre zorunlu askerlik hizmetini yerine getirdiklerini belgelendiren Türk vatandaşları bu Kanun hükümlerine göre askerlik yapmış sayılırlar.

MADDE 44 GEREKÇE: Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde zorunlu askerlik hizmetini yerine getiren yükümlülerin, bu hizmetlerinin sayılarak ayrıca ülkemizde mükerrer olarak askerlik yapmaması amaçlanmıştır.

Özel durumlarda muafiyet ve erteleme

MADDE 45- (1) İki ülkeden birinde yapılan askerlik hizmetinin sayılmasına dair ikili anlaşmalar kapsamında askerlik hizmetinden muaf tutulacak ya da ertelenecek yükümlülerin işlemleri anlaşma hükümlerine göre yürütülür. Yapılan anlaşmalar kapsamında uygulanacak muafiyet ve ertelemeye ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir.

(2) Barışta, olağanüstü hal veya seferberlik hallerinde veya savaşta, askerliğini henüz yapmadan, Cumhurbaşkanınca gerekli görülen sahalarda özel olarak görevlendirilen gönüllüler, Cumhurbaşkanınca belirlenen şartlara uydukları takdirde askerlik hizmetinden muaf tutulur.

MADDE 45 GEREKÇE: İki ülkeden birinde yapılan askerlik hizmetinin sayılmasına dair ikili anlaşmalar kapsamında askerlik hizmetinden muaf tutulacak ya da ertelenecek yükümlülerin işlemlerinin anlaşma hükümlerine göre yürütülmesi amaçlanmıştır.

Ayrıca barışta ve olağanüstü hal, seferberlik veya savaş halinde askerlik hizmetini yapmadan Cumhurbaşkanınca gerekli görülen sahalarda görevlendirilen ve Cumhurbaşkanınca belirlenen şartlara uyanların askerlik hizmetinden muaf tutulması amaçlanmıştır.

Askeri okullardan ayrılanlar

MADDE 46- (1) Askeri öğrenci olarak okudukları Milli Savunma Üniversitesi ve diğer üniversite, fakülte veya yüksekokullar ile meslek yüksekokullarından iliŞiği kesilenlerin, bu okullarda ay olarak okuduklan sürenin üçte biri muvazzaflık hizmetinden sayılır. Askerlik hizmetinden sayılan sürenin erbaş ve erlerin tabi olduğu hizmet süresini karşılaması halinde bunlar askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılır.

(2) Birinci fıkra kapsamındakilerden yedek subay adayı veya yedek astsubay adayı olma hakkı bulunanlar, istekli olmaları ve aday seçilmeleri halinde daha önceki hizmet süreleri dikkate alınmaksızın yedek subay veya yedek astsubayların hizmet süresine tabi tutulur.

MADDE 46 GEREKÇE: Askeri öğrenci olarak okudukları Milli Savunma Üniversitesi veya diğer üniversite, fakülte veya yüksekokullar ile meslek yüksekokullarından ilişiği kesilenlerin bu okullarda geçen sürelerinin ay olarak üçte birinin askerlik hizmetinden sayılacağı bu sürenin yapması gereken askerlik hizmetini karşılaması halinde talepleri halinde askerlikten muaf tutulması amaçlanmıştır.

ONUNCU BÖLÜM
Tazminat ve Tedaviye İlişkin Hükümler

Tazminat

MADDE 47- (1) Bu Kanun kapsamında askerlik yükümlülüğünü yerine getirenlere; askere sevk edildiği tarihten geçerli olmak üzere; erbaş ve erler için askerlik hizmet süresinin bitiş tarihine, yedek subay veya yedek astsubaylar için sınıf okulunda geçen sürenin bitiş tarihine kadar ölenler ile sakatlanma sebebiyle süresinden önce terhis edilenlerden veya süresinde terhis edilmiş olsa bile yapılan tedaviye rağmen askerliğe elverişsiz hale gelecek şekilde sakatlanmış olanlardan, 8/6/1949 tarihli ve 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu veya 5510 sayılı Kanun kapsamında aylık bağlanmaması veya 3/11/1980 tarihli ve 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun gereğince tazminat ödenmemesi kaydıyla; ölenlerin dul ve yetimlerine 400.000 gösterge rakamının, sakatlananlara ise Vazife Malullüklerinin Nevileri ile Dereceleri Hakkında Nizamname hükümlerine göre tespit edilecek sakatlık derecelerine göre aşağıda belirlenen gösterge rakamlarının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucunda bulunacak miktar kadar, bir defaya mahsus olmak üzere tazminat ödenir. Ancak, tazminata konu durumun gerçekleştiği tarihte bakaya, firar, hava değişimi/izin tecavüzünde bulunanlar ile kendini askerliğe yaramayacak hale getirmek ve askerlikten kurtulmak için hile yapmak suçundan hüküm giyenlerin, suça konu eylemleri sonucu ölüm ve sakatlanma nedeniyle ve intihar sonucu meydana gelen ölüm ve sakatlanma olaylarında bu ödeme yapılmaz. Bu tazminattan damga vergisi dışında herhangi bir vergi kesintisi yapılmaz ve bu tazminat haczedilemez. Tazminatın ödenmesine ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça hazırlanan yönetmelikle belirlenir.

Sakatlık DerecesiÖdenecek Tazminat Göstergesi
1400.000
2360.000
3330.000
4300.000
5270.000
6240.000

(2) Vatani görevini yapmakta iken barışta ve savaşta, yurt içinde ve yurt dışında, görev esnasında veya görev dışında görevlerinden dolayı, bir saldırıya veya kazaya uğrayanlardan sağlık kurumlarında tedavisi devam edenlere, olay/kaza tarihinden itibaren 36 ayı geçmemek üzere, terhislerini takip eden aybaşından itibaren ve tedavi gördüğü sağlık kurumunca düzenlenen “tedavisinin devam ettiğini belirtir” sağlık kurul raporuna istinaden;

      1. Erbaş ve erlere, görevdeki uzman çavuşun (1 yıllık, karargâhta görevli, bekar) aldığı net maaşın üçte ikisi (27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 28 inci maddesinde belirtilen ek tazminatlar ile 14/7/1964 tarihli ve 500 sayılı Kıbrıs’a Gönderilecek Türk Askeri Birliği Mensuplarının Aylık ve Ücretleriyle Çeşitli İstihkakları ve Birliğin Başka Giderleri Hakkında Kanuna göre ödenen tazminat ve yabancı dil tazminatı hariç),
      2. Yedek subaylara, görevdeki emsali yedek subayın (karargâhta görevli, bekar) net maaşının üçte ikisi (375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 28 inci maddesinde belirtilen ek tazminatlar ile 500 sayılı Kanuna göre ödenen tazminat ve yabancı dil tazminatı hariç),
      3. Yedek astsubaylara, görevdeki emsali yedek astsubayın (karargâhta görevli, bekar) net maaşının üçte ikisi (375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 28 inci maddesinde belirtilen ek tazminatlar ile 500 sayılı Kanuna göre ödenen tazminat ve yabancı dil tazminatı hariç),

her ay sağlık yardımı olarak, bağlı olduğu Bakanlık ve İçişleri Bakanlığı tarafından ilgili bütçe tertibinden ödenir. Bu ödemeden sigorta primi dahil hiçbir kesinti yapılmaz ve tedavi süresinde yapılan sağlık yardımı personelden tahsil edilmez. Olay/kaza durumu, keyif verici içki ve her çeşit maddeler kullanmaktan, her ne suretle olursa olsun kendisine veya başkalarına menfaat sağlamak veya zarar vermek maksadından doğmuş olursa sağlık yardımı ödenmez.

(3) Tedavisi devam edenlerden;

      1. 5434 sayılı Kanunun mülga 45 inci maddesi kapsamında vazife malülü ya da mülga 64 üncü maddesi kapsamında harp malûlü aylığı bağlananlar ile 5510 sayılı Kanunun 47 nci maddesi kapsamında vazife/harp malülü aylığı bağlananlara aylık bağlanma tarihini takip eden aybaşından itibaren,
      2. Malüllük durumu oluşmaksızın tedavisi kesin işlemli sağlık kurulu raporu ile sonlandırılanlara, raporunu takip eden aybaşından itibaren,

sağlık yardımı ödemesi sonlandırılır. Tedavi süresinde yapılan sağlık yardımı personelden tahsil edilmez.

MADDE 47 GEREKÇE: Askerlik yükümlülüğünü yerine getirmek amacıyla silahaltına alınan erbaş ve er, yedek subay veya yedek astsubaylardan çeşitli rahatsızlıkları nedeniyle silahaltında iken ölen veya sakatlanma nedeniyle terhis edilmiş ya da yapılan tedaviye rağmen askerliğe elverişsiz hale gelenlere diğer mevzuata göre tazminat ödenmemesi halinde, kendileri veya kanuni mirasçılarının hayatlarını idame ettirebilmelerini sağlamak amacıyla tazminat ödenmesi ve tedavisi devam edenlere ise sağlık yardımı yapılması amaçlanmıştır.

ONBİRİNCİ BÖLÜM

Türk Silahlı Kuvvetlerinden Ayrılan Çeşitli Statüdeki Personel işlemleri

Muvazzaf ve sözleşmeli subay veya astsubaylar ile uzman erbaş ve sözleşmeli erbaş ve er iken ayrılanlar

MADDE 48- (l ) Türk Silahlı Kuvvetlerinden ayrılan veya ilişiği kesilenlerin hizmette geçen sürelerinin askerlik hizmetinden sayılmasına ilişkin esaslar şunlardır:

        1. Türk Silahlı Kuvvetleri adına okudukları Milli Savunma Üniversitesi ve diğer üniversite, fakülte veya yüksekokullar ile meslek yüksekokullardan mezun olmayı müteakip muvazzaf subay ve astsubay naspedilenlerin, bu okullarda ay olarak geçen sürelerinin üçte biri ile muvazzaf subay ve astsubaylıkta geçen sürelerinin tamamı,
        2. Dış kaynaktan temin edilen muvazzaf subay ve astsubaylar ile bunların adaylarından deneme süresinin bitimine kadar ayrılanların temel eğitimde ve muvazzaf subay ve astsubaylıkta ay olarak hizmette geçen sürelerinin üçte biri, deneme süresi sonrasında geçen sürelerinin tamamı,
        3. Sözleşmeli subay veya sözleşmeli astsubayların ve bunların adaylarının ön sözleşme ve sözleşme sürelerinin toplamının üçte biri,
  Yeni Bedelli Askerlik Ücreti, Kura Tarihi ve Başvurular

Uzman erbaşlarm sözleşme döneminde ay olarak geçen sürelerinin üçte biri,

      1. Sözleşmeli erbaş ve erler ile sözleşmeli er adaylarından, ön sözleşme ve sözleşme döneminde ay olarak hizmette geçen sürelerinin üçte biri,
      2. Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyacı olan statülerde istihdam edilmek üzere temini silahaltında iken gerçekleştirilen yükümlülerin silahaltında geçirilen sürelerin tamamı, askerlik hizmetinden sayılır.
      • Sayılan hizmet süresi erbaş ve erlerin tabi olduğu hizmet süresini karşılayanlar askerlik hizmetini yapmış sayılır. Hizmet süresini karşılamayanların eksik kalan süreleri, erbaş ve erlerin tabi olduğu hizmet süresi esas alınarak, bu Kanun hükümlerine göre erbaş ve er olarak tamamlatılır.
      • Yedek subay veya yedek astsubay adayı olma hakkı bulunanlar, yedek subay veya yedek astsubay olmaya istekli olmaları ve yedek subay adayı veya yedek astsubay adayı seçilmeleri halinde daha önceki hizmet süreleri dikkate alınmaksızın yedek subay veya yedek astsubayların hizmet süresine tabi tutulur.
      • Sözleşmesi feshedilen uzman erbaşlar ile sözleşmeli erbaş ve erlerin varsa kalan askerlik hizmeti, ilgilinin ilişiği kesilmeden, Bakanlıkça belirlenecek birliklerde erbaş ve er olarak tamamlattırılır.
      • Özel kanunlarda yer alan askerlik yükümlülüğüne ilişkin düzenlemelerden bu Kanuna aykırı olanlar uygulanmaz.

MADDE 48 GEREKÇE: Türk Silahlı Kuvvetleri adına okuduktan Milli Savunma Üniversitesi veya çeşitli üniversite, fakülte veya yüksekokullar ile meslek yüksekokullarından mezun olduktan sonra muvazzaf subay ve astsubay nasbedilenler ile çeşitli statülerde sonradan Türk Silahlı Kuvvetlerine katılan personelin herhangi bir nedenle ilişiğinin kesilmesi halinde yapmış oldukları hizmetlerin askerlik yükümlülüğüne ne .kadarının sayılacağı, ayrıca özel kanunlarda yer alan askerlik yükümlülüğüne ilişkin düzenlemelerden bu Kanun hükümlerine aykırı olanların uygulanmayacağı esasa bağlanmıştır.

ONİKİNCİ BÖLÜM
Yedeklik Dönemi

Seferberlik kaynağı

MADDE 49- (1) Askerlik hizmetini yerine getiren yükümlüler ile Türk Silahlı Kuvvetlerinden çeşitli nedenlerle ayrılan personel seferberlik kaynağına alınır.

(2) Yedek personel seferberlik ve savaş halinde ihtiyaca göre askere sevk edilirler.

MADDE 49 GEREKÇE: Seferberlik sisteminin esasını oluşturan seferberlik kaynağında, hangi personelin bulunduğu açıklanmıştır. Seferberlik kaynağında bulunan yedek personelin, seferberlik ve savaş halinde Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyacına göre silahaltına alınacağı bel irtilm iştir.

Yaş sınırı

MADDE 50- (1) Yedek personelden; yedek subay ve yedek astsubaylara 5434 sayılı Kanun, uzman erbaşlara 18/3/1986 tarihli ve 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu hükümleriyle belirlenen yaş sınırları esaslarına göre, erbaş ve erlere ise askerlik çağının sonuna kadar yükümlülük verilebilir.

MADDE 50 GEREKÇE: Seferberlik kaynağında bulunan personele hangi yaş sınırına kadar yükümlülük verileceği açıklanmıştır.

Silahaltına çağrılma

MADDE 51- (1) Yedek personel seferberlik ve savaş hali, olağanüstü haller ile barış şartlarında tatbikat ve eğitim için kısmen veya tamamen çağrılabilirler.

(2) Ancak tatbikat veya eğitim için çağırılmış olanların tatbikat veya eğitim süresi kırkbeş günü geçemez. Seferberlik ve savaş hali durumu ile olağanüstü hallerde bu süre Cumhurbaşkanınca lüzumu kadar uzatılabilir.

Sefer görev emri ve tebliği

MADDE 52- (1) Seferde görev alacak yedek personele bu görevlerinin barışta en son görev yaptığı birlik ve kurumlarca tebliği esastır. Birlik ve kurumlarca tebliğ edilemeyenler ile sonradan sefer görev emri verilenlerin tebliğ işlemleri askerlik şubelerince yapılır.

(2) Barışta tatbikat veya eğitim için askerlik şubesine çağrılan yedek personel askerlik şubesine gelerek silahaltı davetiyesini almak zorundadır.

MADDE 51 GEREKÇE: Seferberlik ve savaş halinde, olağanüstü hallerde ve barış döneminde seferberlik tatbikatlan ve ferdi seferberlik eğitimleri kapsamında, yedek personelin bir kısmının veya tamamının Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyacına göre silahaltına alınabilmesi amaçlanmıştır. Barış döneminde seferberlik tatbikatlan ve ferdi seferberlik eğitimlerinin sürelerinin en fazla kırkbeş gün olduğu, bu sürenin seferberlik ve savaş halinde Cumhurbaşkanınca uzatılabileceği açıklanmıştır.

Silahaltına alınan devlet memurları ve işçiler

MADDE 53- (1) Devlet memuru olan yedek personel silahaltına alindıklarında silahaltında bulundukları sürece 657 sayılı Kanun gereğince izinli sayılır. Seferberlik ve savaş hali sona erdiğinde, bu personel barış zamanında görev yaptığı memuriyetin eşiti olan memuriyete geri döner. Barış zamanında seferberlik tatbikatları ve ferdi’ seferberlik eğitimlerine katılıp terhis edilen devlet memurları atanmış olduğu memuriyete geri döner.

(2) işçi olan yedek personelden silahaltına alınanlar için ilgili kanun hükümleri uygulanır.

MADDE 53 GEREKÇE: Seferberlik ve savaş hali ile barışta seferberlik tatbikatları ve ferdi seferberlik eğitimleri kapsamında silahaltına alınan devlet memurlarının silahaltında bulundukları sürece izinli sayılması ve terhisi müteakip atanmış olduğu memuriyet görevine geri dönme hakkının bulunması amaçlanmıştır. Ayrıca Devlet memurlarında olduğu gibi işçi olarak çalışan yedek yükümlülerin; terhis sonrası özlük hakları açısından ilgili Kanun hükümlerinin uygulanması amaçlanmıştır.

Silahaltına alınanların terfi ve kıyafetleri

MADDE 54- (1) Yedek subay ve yedek astsubayların terfılerine ilişkin usul ve esaslar hakkında, 926 sayılı Kanun hükümleri uygulanır.

(2) Yedek personel silahaltına alındıklannda askeri üniforma giymeye mecburdur.

MADDE 54 GEREKÇE: Yedek subay ve yedek astsubayların terfilerine ilişkin usul ve esaslar hakkında 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu hükümlerinin uygulanacağı bel irtilmiştir. Yedek yükümlülerin silahaltına alındıklannda, silahaltında bulunduğu sürede askeri üniforma giymesi kanun hükmüne bağlanmıştır.

Silahaltına alınan yükümlülerin devam eden ve biten adli kovuşturmaları

MADDE 55- (1) Seferberlik ve savaş halinde; silahaltına alınacak yedek personel ile muvazzaf olarak askerlik hizmetini yerine getiren yükümlülerden alt sınırı beş yıl hapis ve daha fazla hapis cezasını gerektiren suçlar hariç olmak üzere diğer bir suç ile sanık olanların yargılamalan veya mahküm oldukları cezanın infazı terhis sonrasına bırakılır.

(2) Terhis sonrasına bırakılan bu süreler için dava ve ceza zamanaşımı süresi işlemez.

MADDE 55 GEREKÇE: Seferberlik ve savaş halinde seferberlik kaynağının artırılması maksadıyla, silahaltında bulunan ve silahaltına alınacak yedek yükümlülerin devam eden ve tamamlanan adli kovuşturmalarının ve ceza infazlannın nasıl icra edileceği hükme bağlanmıştır.

Celp, sevk, katılış ve bakayalar

MADDE 56- (1) Seferberlik ilan edildikten sonra birliğine askerlik şubesi vasıtasıyla gitmek isteyen yedek personelin sevki, askerlik şubesi başkanlıklarının sırasıyla mahalli ve merkezi planlama kapsamında icra edeceği faaliyetler ile sağlanır.

      • Sefer görevi alan yedek personel; seferberlik ilanında, askerlik şubeleri aracılığıyla sevk edilmek isteyenler ilan saatinden başlayarak altı saat içinde en yakın askerlik şubesine başvurmaya, kendiliğinden birliğe katılmak isteyenler ise ilan saatinden başlayarak kırksekiz saat içinde birliğe katılmaya mecburdur. Yurt dışında bulunanlar en geç altı saat içinde konsolosluk veya elçiliklere başvurmak ve kırksekiz saat içinde birliğine katılmak zorundadır.
      • Yabancı memleketlerde bulunanlar bulundukları yerin elçilik veya konsolosluklarınca çağrılırlar.
      • Seferberlik ve savaş hallerinde birliğe katılışlarda gecikme olması halinde yükümlüler mazeretlerini belgelemek zorundadır. Yurt içinden ve yurt dışından Kanunda belirtilen süreden sonra yapılan katılışlarda mazeretlerini belgelemeyenler hakkında 24 üncü madde hükümleri uygulanır.
      • Seferberlik tatbikatlarına ve ferdi seferberlik eğitimlerine sevk için çağrıldıkları halde 23 üncü maddedeki mazeretlere sahip olan yedek personel, bu mazeretlerini kanıtlayan belgeleri askerlik şubesine teslim etmek zorundadır. Bunlar hakkında bakaya işlemi yapılmaz. Mazeret bitimini müteakip yedek personel birliklerine sevk edilir. Bu mazeretler dışındaki nedenlerle silahaltına çağrılıp birlikte işleme tabi olduğu kişilerin en son gönderilme tarihine kadar askerlik şubesine gelmeyenler ile askerlik şubesine gelip sevk evrakını alanlardan, kendilerine verilen yol süresi sonunda birlikte işleme tabi olduğu kişilerin en son gönderilme tarihine kadar birliğine katılmayanlar bakaya olarak kabul edilirler ve haklarında 24 üncü ve 26 inci madde hükümleri uygulanır ve eksik hizmetleri tamamlatılır.

MADDE 56 GEREKÇE: Seferberlik ilan edildikten sonra yükümlülerin madde kapsamında birliğine katılacağı süre açıklanmış, seferberlik ve savaş hali ile barışta seferberlik tatbikatları ve ferdi seferberlik eğitimlerine sevk için çağrıldıkları halde, birliğine katılmayanlar ile geç katılanlara uygulanacak ceza işlemi ve eksik hizmetlerinin tamamlatılacağı hükme bağlanmıştır.

Yedek personelin ertelemesi

MADDE 57- (1) Yedek personelin erteleme usul ve esasları Cumhurbaşkanlığınca çıkarılan yönetmelik ile belirlenir.

MADDE 57 GEREKÇE: Yedek yükümlülerin seferberlik ve savaş halinde ertelenmesine ilişkin usul ve esasların Cumhurbaşkanınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenmesi amaçlanmıştır.

Sağlık sorunu bulunanlar

MADDE 58- (1) Barış zamanı ile seferberlik ve savaş halinde sağlık durumunda değişiklik olduğunu beyan eden sefer görev emri almış yedek personel sağlık durumlarının tespiti için askerlik şubesi başkanlıklarınca Sağlık Bakanlığınca belirlenen en yakın yetkili sağlık kurullarına sevk edilir. Alacakları sağlık kurulu raporuna göre işlem yapılır. Sevk belgesini aldıktan sonra istirahat raporu alanların istirahatleri sonunda kalan hizmetleri tamamlatılır.

MADDE 58 GEREKÇE: Gerek seferberlik ve savaş halinde gerekse barış döneminde, terhis olduğu sağlık durumunda değişiklik olduğunu askerlik şubesine bildiren sefer görev emri verilen yedek yükümlülerin, askerlik şubesince Sağlık Bakanlığınca belirlenen en yakın sağlık kurullarına sevk edileceği ve buradan alacakları askerliğe elverişli değildir veya askerliğe elverişlidir kararlı sağlık raporuna göre seferberlik kaynağından çıkarılıp çıkanlmayacağı ile birliğine sevk belgesini aldıktan sonra istirahat raporu alanların istirahatleri sonunda askerlik yükümlülüklerinin tamamlanacağı hükme bağlanmıştır.

Terhis

MADDE 59- (1) Seferberlik ve savaş halinde terhis tarihi Cumhurbaşkanınca belirlenir.

MADDE 59 GEREKÇE: Seferberlik ve savaş halinde ihtiyaca göre terhis tarihinin Cumhurbaşkanınca belirlenmesi amaçlanmıştır.

ONÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Askerlik şubeleri

MADDE 60- (1) Askerlik şubeleri, kendi şubelerine kayıtlı yükümlüler hakkında yaptıkları işlemleri, diğer askerlik şubelerine kayıtlı yükümlüler hakkında da yapar ve neticesini ilgili askerlik şubesine bildirir.

MADDE 60 GEREKÇE: Askerlik şubeleri kendisine kayıtlı veya başka bir askerlik şubesine kayıtlı yükümlülerin işlemlerini yapmakla görevli olduğu, yapılan işlemin yükümlülerin kayıtlı bulunduğu askerlik şubesine bildirme sorumluluğu olduğu düzenlenmiştir.

Yönetmelik

MADDE 61- (1) Bu Kanunun uygulanması ile ilgili usul ve esasların belirlenmesine ilişkin yönetmelik, bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren altı ay içinde Bakanlıkça hazırlanır.

(2) Bu Kanunda öngörülen yönetmelikler yürürlüğe girinceye kadar mevcut yönetmeliklerin bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam edilir.

MADDE 61 GEREKÇE: Bu Kanunun yürürlüğe girmesini müteakip uygulamaya ilişkin usul ve esasların belirlenmesi maksadıyla hazırlanacak Yönetmeliğin çıkarılması, ayrıca bu Kanunda öngörülen yönetmelikler yürürlüğe girinceye kadar mevcut yönetmeliklerin bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam edilmesi amaçlanmıştır.

Değiştirilen hükümler

MADDE 62- (1) 22/5/1930 tarihli ve 1632 sayılı Askeri Ceza Kanununun;

      1. 64 üncü maddesinin başlığında ve ikinci fıkrasında yer alan “yedek subaylarla” ibareleri yedek subaylar, yedek astsubaylar ve” şeklinde değiştirilmiş, birinci ve üçüncü fıkralarına yedek subay” ibarelerinden sonra gelmek üzere “, yedek astsubay” ibaresi eklenmiştir.
      2. 75 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “yedek subaylarla” ibaresi yedek subaylar ve yedek astsubaylar ile” şeklinde değiştirilmiştir.

(2) 8/6/1949 tarihli ve 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununun;

      1. 40 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinin (I) numaralı alt bendinin 12 nci satırında yer alan “(Astsubay çavuşlar)” ibaresi “(Astsubay astçavuşlar ve astsubay çavuşlar)” şeklinde değiştirilmiştir.
      2. 56 ncı maddesinin birinci arasına “Yedek Subay” ibaresinden sonra gelmek üzere ve yedek astsubay ibaresi, dördüncü fıkrasına yedek subaylık ibaresinden sonra gelmek üzere “ve yedek astsubaylık” ibaresi eklenmiştir.
      3. 72 nci maddesinin dördüncü fıkrasının birinci ve dördüncü cümlelerine “yedek subay” ibarelerinden sonra gelmek üzere “ve yedek astsubay” ibaresi eklenmiştir.

(3) 3/1/1961 tarihli ve 205 sayılı Ordu Yardımlaşma Kurumu Kanununun;

      1. 17 nci maddesinin birinci fikrasımn (c) bendine “yedek subaylar” ibaresinden sonra gelmek üzere ve yedek astsubaylar” ibaresi eklenmiştir.
      2. 18 inci maddesinin birinci fikrasının (a) bendine “yedek subaylar” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve yedek astsubaylar” ibaresi eklenmiştir.

(4) 4/1/1961 tarihli ve 211 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanununun;

      1. 3 üncü maddesinin birinci fikrasının (a) bendinin (3) numaralı alt bendinde yer alan çavuştan” ibaresi “astçavuştan” şeklinde değiştirilmiş, (b) bendinin (2) numaralı alt bendinin (a) satırından önce gelmek üzere aşağıdaki satır eklenmiş ve diğer satırlar buna göre teselsül ettirilmiştir.

“a) Astsubay astçavuş”

      1. 43 üncü maddesinin son fikrasına “yedek subaylar” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve yedek astsubaylar” ibaresi eklenmiştir.

(5) 23/2/1961 tarihli ve 257 sayılı Er ve Erbaş Harçlıklan Kanununun;

      1. a) 2 nci maddesinin birinci fikrasına aşağıdaki cümle eklemiş, fıkrada yer alan gösterge tablosu aşağıdaki şekilde ve ikinci fıkrasında yer alan “Birinci ve ikinci” ibaresi “Askeralma Kanununun 5 inci maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında askerlik hizmetine devam edenler hariç, birinci ve ikinci” şeklinde değiştirilmiştir.

Askeralma Kanununun 5 inci maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında askerlik hizmetine devam edenler için belirlenen harçlık miktarının net asgari ücretin altında olması halinde ödenecek harçlık tutarı net asgari ücret tutarına tamamlanır.”

Erbaş ve ErlerGöstergeAskeralma Kanununun 5 inci Maddesinin Üçüncü Fıkrası Kapsamında Askerlik
Çavuş1.17217.500
Onbaşı1.04016.500
Er91015.500
      • b) 7 nci maddesinin birinci fıkrasına “fiilen görülmediği zamanlar için” ibaresinden sonra gelmek üzere ve Askeralma Kanununun 5 inci maddesinin üçüncü arası kapsamında askerlik hizmetine devam edenlere” ibaresi eklenmiştir.
      • 25/10/1963 tarihli ve 353 sayılı Askeri Mahkemeler Kuruluşu ve Yargılama Usulü Kanununun 20 nci maddesinin birinci arasına “yedek subayların” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve yedek astsubayların” ibaresi ve ikinci fıkrasına “yedek subaylar” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve yedek astsubaylar” ibaresi eklenmiştir.
      • 16/6/1964 tarihli ve 477 sayılı Disiplin Mahkemeleri Kuruluşu, Yargılama Usulü ve Disiplin Suç ve Cezaları Hakkında Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasına “Yedek subay,” ibaresinden sonra gelmek üzere “yedek astsubay,” ibaresi eklenmiştir.

(8) 14/7/1964 tarihli ve 500 sayılı Kıbrıs’a Gönderilecek Türk Askeri Birliği Mensuplarının Aylık ve Ocretleriyle Çeşitli istihkakları ve Birliğin Başka Giderleri Hakkında Kanunun 1 inci maddesinin üçüncü fikrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

Askeralma Kanununun 5 inci maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında askerlik hizmetine devam edenlere ise bu görevleri süresince 23/2/1961 tarihli ve 257 sayılı Er ve Erbaş Harçlıklan Kanununun 2 nci maddesi kapsamında harçlık ödenir.”

(9) 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 68 inci maddesinin (B) fıkrasının ikinci paragrafinda yer alan “okul devresi dâhil yedek subaylıkta” ibaresi okul devresi dahil yedek astsubaylık ve yedek subaylıkta” şeklinde değiştirilmiştir.

(10) 27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununun;

      1. 77 nci maddesinde yer alan “Astsubay çavuş” ibaresinden önce gelmek üzere “Astsubay astçavuş” ibaresi eklenmiştir.
      2. 78 inci maddesinde yer alan çizelgenin birinci satırından önce gelmek üzere aşağıdaki satır eklenmiştir.

Astsubay Astçavuş 8 ay

      1. 82 nci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“Yedek astsubay okullarını bitirenler, bitirdikleri tarihten geçerli olmak üzere astsubay astçavuş naspedilirler.”

ç) 84 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine aşağıdaki alt bent eklenmiştir. “8. Yedek astsubaylar.”

      1. 107 nci maddesinin birinci fikrasına “sivil yoluyla çıkanlanlar” ibaresinden sonra gelmek üzere “, kamu görevinden çıkarılanlar veya Silahlı Kuvvetlerden ayırma cezası verilenler” ibaresi ve üçüncü arasına Silahlı Kuvvetlerden” ibaresinden önce gelmek üzere Askerlik hizmetini yedek astsubay olarak yapanlar hariç olmak üzere,” ibaresi eklenmiştir.
      2. 126 ncı maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde yer alan “Yedek subaylara­ibaresi “Yedek subaylar ve yedek astsubaylara” şeklinde değiştirilmiştir.
      3. 143 üncü maddesinin birinci fikrasına “tutann %50’si” ibaresinden sonra gelmek üzere “, yedek astsubay okulu öğrencilerine ise 2.680 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutann %80’i” ibaresi eklenmiştir.
      4. Ek 17 nci maddesinin (A) fikrasında yer alan tablonun “Astsubaylar: (Üstçavuş ve kıdemli üstçavuşlukta altışar yıllık rütbe bekleme süresinc tabi olanlar)” başlığına aşağıdaki satır eklenmiştir.

“Açvş.

ğ) Ekli EK-VIII/C sayılı Cetvelin başlığına “ASTSUBAYLAR” ibaresinden sonra gelmek üzere “İLE YEDEK ASTSUBAYLAR” ibaresi ve cetvele aşağıdaki satır eklenmiştir. “10.Açvş. 590 600         610    620       630        645       660       675 690”

(11) 3/1111980 tarihli ve 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanunun 7 nci maddesinin beşinci fıkrasının birinci cümlesine “yedek subay,” ibaresinden sonra gelmek üzere “yedek astsubay,” ibaresi eklenmiştir.

(12) 28/2/1982 tarihli ve 2629 sayılı Uçuş, Paraşüt, Denizaltı, Dalgıç ve Kurbağa Adam Hizmetleri Tazminat Kanununun 7 nci maddesinin (b) fıkrasının (1) numaralı bendinde yer alan “çavuş” ibaresi astçavuş” şeklinde değiştirilmiştir.

(13) 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (i) bendine “Yedek subay” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve yedek astsubay” ibaresi eklenmiştir.

(14) 13/6/2001 tarihli ve 4678 sayılı Türk Silahlı Kuvvetlerinde istihdam Edilecek Sözleşmeli Subay ve Astsubaylar Hakkında Kanunun;

      1. 4 üncü maddesinin dördüncü fikrasına “yedek subay” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve yedek astsubay” ibaresi eklenmiştir.
      2. 8 inci maddesinin dördüncü fıkrasına “istihdam edilenler ile” ibaresinden sonra gelmek üzere “yedek astsubay ve” ibaresi eklenmiştir.

(15) 21/4/2004 tarihli ve 5143 sayılı Türk Silahlı Kuvvetlerinde İlk Nasip İstihkakına ilişkin Kanunun 2 nci maddesine “astsubay” ibaresinden sonra gelmek üzere “(yedek astsubay hariç)” ibaresi eklenmiştir.

(16) 13/12/2004 tarihli ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun 118 inci maddesinin birinci fikrasında yer alan “er ve erbaşlar ile yedek subaylar” ibaresi “er ve erbaşlar, yedek astsubay ve yedek subaylar” şeklinde değiştirilmiştir.

(17) 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun;

      1. 6 ncı maddesinin birinci fikrasının (d) bendine “yedek subay” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve yedek astsubay” ibaresi eklenmiştir.
      2. 25 inci maddesinin üçüncü arasında yer alan “Yedek subay veya er” ibaresi “Yedek subay, yedek astsubay veya erbaş ve er” şeklinde değiştirilmiştir.
      3. e) 40 inci maddesinin ikinci arasında yer alan tablonun 13 üncü satırındaki “astsubay,” ibaresinden sonra gelmek üzere “yedek astsubay,” ibaresi eklenmiştir.

ç) 41 inci maddesinin birinci fikrasının (b) bendine “yedek subay” ibaresinden sonra gelmek üzere “, yedek astsubay” ibaresi eklenmiştir.

      1. 46 ncı maddesinin ikinci fikrasına “subaylığa geçirilenler” ibaresinden sonra gelmek üzere veya yedek astsubaylık hizmetini takiben astsubaylığa geçirilenler” ibaresi eklenmiştir.
      2. 49 uncu maddesinin birinci fikrasının (a) bendine “astsubay” ibaresinden sonra gelmek üzere “(yedek astsubay dahil)” ibaresi eklenmiştir.
      3. 60 ıncı maddesinin onikinci arasının birinci cümlesine “yedek subay nasip tarihi arasında, ibaresinden sonra gelmek üzere “yedek astsubay öğrencileri ve adayları askere sevk tarihi ile yedek astsubay nasip tarihi arasında, genel sağlık sigortalısı olmayan yedek personelden seferberlik tatbikatları veya eğitimleri maksadıyla silahaltına alınanlar tatbikat ve eğitim sevk tarihi ile terhis tarihi arasında,” ibaresi eklenmiştir.
      4. 61 inci maddesinin sekizinci fıkrasında yer alan “er ve erbaşlar ile yedek subay öğrencileri” ibaresi “er ve erbaşlar, yedek subay ve yedek astsubay öğrencileri” şeklinde değiştirilmiş ve ayni fıkraya “sevk tarihi,” ibaresinden sonra gelmek üzere “genel sağlık sigortalısı olmayan yedek personelden seferberlik tatbikatları veya eğitimleri maksadıyla silahaltına alınanların tatbikat ve eğitim sevk tarihi,” ibaresi eklenmiştir.

(18) 31/1/2013 tarihli ve 6413 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Kanununun;

      1. 13 üncü maddesinin yedinci arasında yer alan “yedek subaylar,” ibaresi “yedek subaylar ve yedek astsubaylar,” şeklinde değiştirilmiştir.
      2. 31 inci maddesinin birinci fıkrasına “yedek subaylar” ibaresinden sonra gelmek üzere “, yedek astsubaylar” ibaresi ve (1) sayılı Disiplin Amirlerinin Ceza Yetkilerini Gösteren Çizelgesinin 3 ve 4 üncü satırlarının birinci sütununda yer alan “Astsb.Çvş.” ibarelerinden önce gelmek üzere “Astsb.Açvş.,” ibareleri eklenmiştir.

(19) 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin;

      1. 1 inci maddesinin birinci fıkrasının (D) bendinde yer alan yedek subaylara” ibaresinden sonra gelmek üzere yedek astsubaylara” ibaresi eklenmiştir.
      2. Ekli (I) sayılı Cetvelinin “B- Aylıklarını 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanunu, 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu ve 3466 sayılı Uzman Jandarma Kanununa Göre Alanlar kısmının “2- Astsubaylardan” grubuna aşağıdaki sıra eklenmiştir.

MADDE 62 GEREKÇE: Bu Kanun ile yedek astsubaylık statüsü ihdas edilmiştir. Madde ile, söz konusu ekleme doğrultusunda yasal uyum sağlanması amacıyla diğer mevzuatta değişiklikler yapılmaktadır.

Yürürlükten kaldırılan kanunlar

MADDE 63- (1) 21/6/1927 tarihli ve 1111 sayılı Askerlik Kanunu ile 16/6/1927 tarihli ve 1076 sayılı Yedek Subaylar ve Yedek Askeri Memurlar Kanunu yürürlükten kaldırılmıştır.

(2) Mevzuatta 1111 sayılı Kanun ile 1076 sayılı Kanuna yapılan atıflar bu Kanuna yapılmış sayılır.

MADDE 63 GEREKÇE: Bu Kanunun yürürlüğe girmesi durumunda uygulama alanı kalmayacak olan kanunların mülga edilmesi, ayrıca bu Kanun ile mülga edilen 1111 sayılı Askerlik Kanunu ve 1076 sayılı Yedek Subaylar ve Yedek Askeri Memurlar Kanununa mevzuatta yapılan atılların bu Kanuna yapılmış sayılması amaçlanmıştır.

Geçici hükümler

GEÇİCİ MADDE 1- (1) Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce, mülga 1111 sayılı Kanun kapsamında erteli durumda bulunanlar için, erteleme şartlarını kaybetmedikleri sürece mülga 1111 sayılı Kanundaki yaş süreleri geçerlidir.

      • Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığının erbaş ve er ile askerlik yükümlüsü ihtiyacı bu Kanun hükümleri çerçevesinde Bakanlık tarafından Cumhurbaşkanı kararı ile belirlenecek süre ile karşılanır. Bu suretle Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı emrine yükümlülük esası ile verilen personel hakkında diğer yükümlülerin tabi olduğu hükümler uygulanır. 5 inci maddenin üçüncü fikrası kapsamında askerlik hizmetine devam edenlerden Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı emrine verilenlerin sayı, istek, tercih durumları ve özlük hakları bu Kanun hükümlerine uygun olarak ilgisine göre Jandarma Genel Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından yürütülür.
      • Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte yoklama kaçağı, bakaya veya saklı olanlardan, istekli olanlar bir defaya mahsus olmak ve Bakanlıkça belirlenecek ilk bedelli askerlik kurasına girmek üzere bedelli askerlik müracaatında bulunabilirler. Bunlardan kurada bedelli askerlik hizmetine tabi tutulacaklar arasına seçilemeyenler yeniden bedelli askerlik müracaatında bulunamazlar ve müracaat öncesi durumlarına göre silahaltına alınırlar.
      • Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte askerlik hizmetine erbaş ve er olarak devam edenlerden altı aylık hizmet süresini tamamlayan ve 5 inci maddenin üçüncü fikrası kapsamında askerlik hizmetine devam etmek için istekli olanlar hakkında 5 inci maddede belirtilen esaslar uygulanır. Bunlardan talepleri kabul edilenler altı ay süre ile sınırlı olmak üzere askerlik hizmetine devam ederler.

GEÇİCİ MADDE 1 GEREKÇE: Kanun yürürlüğe girdiği tarihten önce, mülga 21/6/1927 tarihli ve 1111 sayılı Askerlik Kanunu kapsamında erteli durumda bulunan yükümlülerin, erteleme şartlarını kaybetmedikleri sürece mülga Kanundaki yaş sürelerine kadar askerliklerinin ertelenmesine devam edilmesi, yine bu Kanunun 5 inci maddesinin üçüncü fikrası kapsamında askerlik hizmetine devam edenlerden Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı emrine verilenlerin sayı, istek, tercih durumları ve özlük hakları bu Kanun hükümlerine uygun olarak ilgisine göre Jandarma Genel Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından yürütülmesi amaçlanmıştır. Ayrıca Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte yoklama kaçağı, bakaya veya saklı durumunda olanlardan, istekli olanlar bir defaya mahsus olmak ve Bakanlıkça belirlenecek ilk bedelli askerlik kurasına girmek üzere bedelli askerlik müracaatında bulunabilmesi öngörülmüştür.

Madde ile ayrıca, Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte askerlik hizmetine erbaş ve er olarak devam edenlerden altı aylık hizmet süresini tamamlayan ve 5 inci maddenin üçüncü fikrası kapsamında askerlik hizmetine devam etmek için istekli olanlar hakkında 5 inci maddede belirtilen esaslann uygulanması, bunlardan talepleri kabul edilenlerin altı ay süre ile sınırlı olmak üzere askerlik hizmetine devam etmesi amaçlanmıştır.

Yürürlülük

MADDE 64- (1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 64 GEREKÇE: Yürürlük maddesidir.

Yürütme

MADDE 65- (1) Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

MADDE 65 GEREKÇE: Yürürlük maddesidir.


ASKERALMA KANUN TEKLİFİ PDF İNDİR (YENİ ASKERLİK SİSTEMİ – TEK TİP ASKERLİK)

Askere gitmeden önce askeri malzeme arama zahmetinden kurtulmak için tamamen ihtiyacınız olan ürünlerden oluşan asker setlerini inceleyebilir, Asker Kolisi güvencesiyle kolayca satın alabilirsiniz. Asker Kolisi ana sayfasını ziyaret etmeyi unutmayın.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir